Như thấy mùa xuân sang…

Thứ Sáu, 18/01/2019, 00:24:07
 Font Size:     |        Print
 

Người dân làng Nhật Tân chăm sóc hoa đào.Ảnh: MINH HÀ

Những cơn mưa bụi phủ mờ phố phường trong cái rét ngọt, báo hiệu Tết Nguyên đán đã cận kề. Chậm rãi những vòng bánh xe quay nhẹ mang theo sắc xuân vào phố. Hoa Tết với rực rỡ sắc mầu của thược dược, vi-ô-lét, hồng, lay ơn, đỗ quyên… nhưng có lẽ chẳng sắc mầu nào thay thế được sắc hoa đào.

Từ các chợ hoa đầu mối, các vùng hoa lân cận Thủ đô, người trồng hoa đã bắt đầu cắt tỉa những mớ đào dăm, những cành đào nhỏ phục vụ người yêu hoa. Trên các con phố, các khu chợ cóc, người thích chơi đào sớm đã có thể tìm được cho mình một cành đào nhỏ. Đào bích, đào phai, cánh đơn hay cánh kép tùy sở thích mỗi người, nhưng hễ thấy sắc đào là thấy cả mùa xuân.

Thời tiết mỗi năm thêm thất thường, thoắt nóng, thoắt lạnh, khi giá buốt, lúc sương mù, như thử thách sự kiên nhẫn và kỹ thuật chăm sóc của người trồng hoa, nhất là hoa đào. Người trồng đào lâu năm ở làng Nhật Tân có thể tin tưởng vào kinh nghiệm được tích lũy nhiều đời để điều chỉnh thời điểm nở hoa. Tuy nhiên, thời tiết ngày càng trái quy luật, giữa mùa đông mà có những đợt nắng ấm kéo dài khiến đào bung nở mà không cách nào hãm được, cho nên những cành nở sớm thường được cắt mang bán trước vụ. Ngày nghỉ, dạo quanh phố nhỏ rồi vòng lên vườn đào, ngắm hoa, ngắm người trồng hoa cắt tỉa, xới vun, nghe họ giãi bày sự đam mê và không ít trăn trở giữ nghề, như được tách khỏi phố phường về với thôn làng ngay trong lòng phố. Với họ, nghề trồng hoa không đơn thuần chỉ là nhân giống, chăm bón mà mỗi cây, mỗi cành đều chất chứa đời sống tinh thần riêng nó. Đưa những cành hoa đẹp đến với người thưởng hoa là trao đi những sản phẩm tinh thần của bao ngày đợi trông, “mất ăn, mất ngủ”. Người trong nghề vẫn ngầm tôn vinh đỉnh cao của nghệ thuật trồng đào là người trồng và chăm được giống đào thất thốn. Chả biết tự thuở nào, giống đào quý ấy đã được mệnh danh đào tiến vua. Nghe bảo, gọi là thất thốn bởi lẽ giống hoa quý liên quan nhiều đến con số bảy, cây cao chừng bảy tấc, bảy năm chăm sóc mới nở hoa kép bảy lớp, mỗi lớp có bảy cánh xếp tròn. Một cây đào thất thốn đẹp cho tán đều, lá xanh thẫm, nụ mập, hoa thắm trên thân rêu mốc xù xì. Để chăm được một cây đào thất thốn cho hoa nở độ rằm tháng Giêng (theo kinh nghiệm dân gian, đào thất thốn bao giờ cũng nở muộn hơn đào thường), người trồng đào dụng công và dụng tâm không ít. Họ phải theo dõi, quan sát tỉ mỉ, cẩn trọng trong từng khâu, dựng thiết bị bảo vệ hoa qua tiết trời khắc nghiệt. Người trồng đào vất vả quanh năm, chỉ trông đợi có hơn tháng Tết, bởi thế nghe ngóng tiết trời mà không khỏi chạnh những buồn vui và ít nhiều lo lắng.

Chơi hoa ngày Tết là thú chơi tao nhã. Với kỹ thuật trồng hoa hiện nay, thị trường hoa ngày càng trở nên phong phú với vô vàn chủng loại được trồng ở khắp vùng miền, bên cạnh những loài hoa nhập khẩu từ nước ngoài, sang trọng và đắt tiền. Nhưng với người Hà Nội hay hoài niệm thì thưởng hoa cũng là một nét văn hóa mang sắc thái truyền thống riêng. Tết đến, xuân sang, người Hà Nội xưa luôn tìm cho mình cành đào Nhật Tân, Phú Thượng, hay một cành đào ăn quả trong vườn nhà. Dáng đào Nhật Tân phổ biến là cành khum, nụ lớn và rất dày. Sang hơn chút là những dáng đào thế, gốc cổ thụ, mà người sành sẽ nhìn ra được thông điệp từ những thế đào. Có người lại thích chậu quất cảnh của làng Tứ Liên, Quảng Bá. Trên bàn trà ngày Tết, nhiều nhà đặt thêm bình thủy tiên - loài hoa “sang chảnh” bậc nhất, bởi lẽ, để có bình hoa đẹp cần sự tỉ mỉ, kỳ công, sự chăm sóc cầu kỳ trong từng công đoạn, từ gọt tỉa, quan sát hằng ngày, thay nước thường xuyên…, hoa mới nở đúng độ, rễ mới mọc thành chùm, trắng muốt. Sớm đầu năm thức dậy được ngắm bông hoa vừa bật nụ đêm qua, một cảm giác nhẹ nhõm đến vô thường.

Chọn ngày thư thái, dạo quanh những con phố nhỏ, ngắm nhìn, lắng nghe âm thanh và sắc mầu cuộc sống để cảm nhận Tết đang ở rất gần…

Lê Vy