Cuốn sách về chiến tranh của tác giả Nobel Hòa bình

ĐĂNG MINH

Thứ tư, 05/06/2019 - 04:50 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Tháng 4-1945, trại tập trung Auschwitz khét tiếng đã được giải phóng, hàng chục nghìn người đã được giải cứu. Một người trong số đó năm 1986 đã giành được giải Nobel Hòa bình: Elie Wiesel.

Elie Wiesel đã dành 10 năm, bắt đầu từ thời điểm được giải cứu ra khỏi trại tập trung, để kể lại những gì bản thân ông đã trải qua nơi lò thiêu - địa ngục trần gian ấy. Ông nhấn mạnh rằng, những người sống sót viết lại đoạn hồi ức này “không phải là một nghề nghiệp, mà là một loại nghĩa vụ”.

“Đêm” (Elie Wiesel, Bảo Chân dịch, vừa được NXB Hội Nhà văn và Tao Đàn ấn hành) từng được xuất bản tại Paris năm 1958. Cuốn sách không chỉ mô tả chi tiết sự tàn bạo của Đức Quốc xã, mà còn nêu lên được áp lực tâm lý mà những người Do Thái phải chịu đựng khi bị bắt giữ.

Mọi ngôn từ đều trở nên mơ hồ trống rỗng khi thuyết minh về “Đêm”, về chuỗi thời gian kinh hãi với những di dời và tuyển chọn, những ngọn lửa và ống khói, những kẻ sống và xác chết, những công trường và khu trại… Thế giới của “Đêm” là nơi con người bị truy bức đến đường cùng, đến mức sống không bằng chết, đến mức không còn được là người. Cuốn sách, như tên của nó, tái hiện chân thực sinh động một trang đen tối và bi thảm nhất trong lịch sử loài người.

Dịch giả Bảo Chân phát biểu: “Mỗi một trang lịch sử rồi sẽ lùi về quá khứ, dẫu có đau thương; thế nhưng mỗi trang sử phải trở thành ký ức và trách nhiệm của con người, chúng ta phải nuôi dưỡng và lưu truyền ký ức ấy để những người đã chết sẽ không chết lần thứ hai vì bị lãng quên, để những thảm kịch lịch sử không tái diễn trong hiện tại, và để đau thương trong quá khứ không trở lại trong tương lai. “Đêm” của Elie Wiesel chính là một ký ức cần được lưu truyền cho nhiều thế hệ sau - một thảm kịch lịch sử không thể đi vào lãng quên trong ký ức nhân loại”.

“Đêm”, theo như chính tác giả xác nhận, là một cuốn hồi ký thật sự, về những điều ghê rợn mà ông chứng kiến, khi còn là một đứa nhỏ, ở trại tù, nơi cha mẹ chị em ông đã bị giết. “Vì là hồi ký cho nên đây là kinh nghiệm của tôi, từ A đến Z, chúng phải thực... - ông nói”. Ông không muốn người đọc coi đây là một cuốn tiểu thuyết, vì ông biết có nhiều khác biệt. Tuy nhiên, do phẩm tính văn chương của nó, nhiều người vẫn cứ muốn coi “Đêm” là một tác phẩm tiểu thuyết, tác phẩm tiểu thuyết của nhà văn đoạt giải Nobel Hòa bình.

Theo bà Winfrey - chủ nhân Oprah’s Book Club - Đêm của Elie Wiesel là “một cuốn sách mà toàn thể nhân loại cần đọc”.