Tỷ lệ bảo hiểm y tế đạt 87,7%, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao

Thứ Ba, 15/01/2019, 16:40:33

NDĐT - Năm 2018, ngành y tế đã hoàn thành vượt hai chỉ tiêu Quốc hội, Chính phủ giao là số giường bệnh/vạn dân đạt 26,5 và tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế đạt 87,7%, vượt 2,2%. Ngành y tế cũng đạt và vượt 9/11 các chỉ tiêu y tế cơ bản năm 2018.

Tỷ lệ bảo hiểm y tế đạt 87,7%, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam phát biểu chỉ đạo.

Chiều 15-1, Bộ Y tế tổ chức Hội nghị triển khai công tác y tế năm 2019. Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam dự và phát biểu chỉ đạo hội nghị.

Vượt hai chỉ tiêu Chính phủ giao

Năm 2018, ngành y tế đã hoàn thành vượt hai chỉ tiêu Quốc hội, Chính phủ giao là số giường bệnh/vạn dân đạt 26,5 và tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) đạt 87,7%, vượt 2,2%. Ngành y tế cũng đạt và vượt 9/11 các chỉ tiêu y tế cơ bản năm 2018.

Báo cáo tại hội nghị, Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết, y tế cơ sở trong những năm qua đã có bước chuyển mình. Đã có khoảng 90% trạm y tế xã có bác sĩ làm việc, 95% trạm y tế xã có bác y sĩ sản nhi hoặc nữ hộ sinh, 99,7% xã có cơ sở trạm (0,3% phải nhờ cơ sở khác), 99% thôn, bản, ấp có nhân viên y tế hoạt động, 76% xã đạt tiêu chí quốc gia về y tế xã.

Số lượng các dịch vụ thực hiện theo phân tuyến kỹ thuật của trung tâm y tế huyện, trạm y tế xã ngày càng tăng, một số đơn vị đã thực hiện được một số kỹ thuật của tuyến trên. Trên 70% người có thẻ BHYT đăng ký khám chữa bệnh ban đầu tại y tế cơ sở. Gần 90% trạm y tế xã thực hiện khám chữa bệnh BHYT. Số lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại y tế cơ sở chiếm khoảng 70% (xã khoảng 20%, huyện khoảng 50%).

Năm 2018, Bộ Y tế đã cắt giảm 1.363/1871 điều kiện đầu tư, kinh doanh (đạt 72,85%) và 169/234 thủ tục hành chính (đạt 72,22%); cắt giảm 72 thủ tục hành chính, xây dựng 38 dịch vụ công trực tuyến mức 4, tiết kiệm hơn ba nghìn tỷ đồng. Tỷ lệ nhiễm HIV/AIDS trong cộng đồng được kiểm soát ở mức dưới 0,3%. Tỷ lệ người nhiễm HIV/AIDS tham gia bảo hiểm y tế tăng đáng kể, từ 50% vào tháng 10-2016 lên khoảng 90% hiện nay.

Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng nhận định ngành y tế còn đang gặp phải nhiều thách thức như tình trạng quá tại xảy ra ở tuyến cuối; mất cân bằng giới tính trầm trọng tại một số vùng; chưa hoàn thành cơ chế tài chính với bộ phận không có giường bệnh như dự phòng, nâng cao sức khỏe ban đầu và tầm soát. Vấn đề cấp phép trong lĩnh vực dược chưa làm hài lòng các doanh nghiệp. Việc đấu thầu thuốc tập trung còn khó khăn, một số địa phương làm chậm dẫn tới có lúc thiếu thuốc cục bộ.

Về những bất cập trong cung ứng dịch vụ y tế, Bộ trưởng cho rằng, cần phải chuyển 30% bệnh nhẹ ở tuyến Trung ương xuống dưới tỉnh, 30% tỉnh xuống huyện và 30% bệnh của tuyến huyện chuyển xuống tuyến xã. “Chúng ta loay hoay chuyện quá tải. Chúng ta đang tham bát bỏ mâm. Đáng lẽ phải tập trung cao độ cho bệnh nặng và kỹ thuật cao để mọi người yên tâm không ra nước ngoài và khoảng nửa triệu người nước ngoài tại Việt Nam yên tâm khám tại tuyến trung ương”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến phát biểu tại hội nghị.

Bộ trưởng Y tế cho biết, năm 2019, Bộ Y tế sẽ xây dựng mô hình Viện Hàn lâm y học quốc gia để tập trung sức mạnh của các cơ sở nghiên cứu; thực hiện tính đúng, tính đủ về giá dịch vụ y tế, ngành y tế có thể sẽ đưa khấu hao tài sản vào giá theo chỉ đạo của Chính phủ; xây dựng cơ chế tài chính và gói dịch vụ cho y tế công cộng và đẩy mạnh thực hiện tự chủ. Bộ sẽ thực hiện thí điểm hình thức đấu thầu thuốc tập trung theo hình thức đấu giá tham chiếu, phân cấp phân quyền cho các địa phương, bệnh viện...

Tiếp tục bảo đảm chỉ tiêu bao phủ bảo hiểm y tế

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đánh giá cao những thành quả mà ngành y tế đạt được trong năm 2018. Ngoài việc vượt hai chỉ tiêu Quốc hội và Chính phủ giao, báo cáo của Cục Quản lý Dược cũng thể hiện được sự kiên trì tiếp tục quản lý đấu thầu thuốc, quản lý thuốc biệt dược, giảm 10% giá thuốc biệt dược. “Dù tỷ lệ thuốc giả, thuốc kém chất lượng ở Việt Nam hiện nay ở mức thấp so với khu vực song chúng ta vẫn phải nỗ lực hơn nữa để không còn % thuốc giả, thuốc kém chất lượng lưu hành trên thị trường”.

Đánh giá cao về nỗ lực bao phủ bảo hiểm y tế (BHYT), Phó Thủ tướng nói “Trước đây khi BHYT chưa đạt bao phủ 70%, Quốc hội giao Bộ Y tế phải đạt tỷ lệ này 80% vào năm 2020. Nhưng ngành y tế đã cùng nhau nỗ lực đã vượt chỉ tiêu được giao, đạt gần 88%. Những kết quả nghe qua thấy rất bình thường, nhưng để thực hiện được không hề đơn giản”.

Phó Thủ tướng yêu cầu ngành y tế cần tiếp tục bảo đảm và vượt chỉ tiêu được giao về bao phủ BHYT. Hiện có 30 công ty bán BHYT, trong khi đó ngành y tế chưa quản lý được BHYT về sức khỏe của dân. Do đó, phải làm mạnh mẽ việc quản lý bảo hiểm, để phấn đấu mọi người dân đều được BHYT, bảo hiểm xã hội.

“Khi đi y tế cơ sở, tôi thấy cơ sở vật chất khang trang nhưng tủ thuốc quan trọng nhất. Khi có nhiều thuốc không kém bệnh viện (BV) huyện, BV tỉnh… thì người dân mới đến. Chúng ta đã xóa được trần 20%, đưa được y tế xã là cánh tay nối dài của y tế huyện. Do đó, cần phải tiếp tục tăng cường năng lực khám chữa bệnh ở tuyến xã”, Phó Thủ tướng nói.

Về vấn đề đang nhận được nhiều sự quan tâm của các cơ sở y tế đó là tự chủ bệnh viện, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam cho biết trong thời gian tới Chính phủ sẽ ban hành Nghị định về tự chủ bệnh viện, trong đó yêu cầu các cơ sở y tế công lập hoạt động đúng theo tiêu chí là phục vụ mục tiêu chăm sóc sức khoẻ nhân dân, không đặt mục đích lợi nhuận lên hàng đầu.

Tuy vậy, Phó Thủ tướng Chính phủ cũng cho rằng, hiện nay thu nhập của đội ngũ nhân viên y tế còn khá thấp, chưa đáp ứng yêu cầu cuộc sống nên hiện nay một số cơ sở y tế công lập đã tìm mọi biện pháp để tăng thu nhập cho cán bộ nhân viên, điều này không sai nhưng chưa toàn diện. “Thực hiện tự chủ không phải cơ quan quản lý nhà nước buông để cơ sở tự ý kinh doanh mà phải có cơ chế để quản trị tốt hệ thống bệnh viện, khai thác hiệu quả nhất cơ sở vật chất và đội ngũ nhân lực nhằm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, hạn chế tình trạng người Việt ra nước ngoài chữa bệnh và hút người bệnh từ các nước khác đến Việt Nam chữa bệnh”, Phó thủ tướng Chính phủ yêu cầu.

Để giảm người Việt Nam ra nước ngoài chữa bệnh mỗi năm mất hàng tỷ USD, ngành y tế cần phải đổi mới cơ chế tài chính. Khi cho các BV tự chủ để bảo đảm nguồn thu, tăng thêm thu nhập cho cán bộ. “Tuy nhiên, Bộ Y tế cũng phải tính ngưỡng, không tìm mọi cách tăng nguồn thu để tăng cho người làm, vì như thế không còn đúng định hướng y tế công nữa. Có nơi thu nhập chính thức 200 triệu đồng/tháng. Chúng ta mong đội ngũ bác sĩ lương cứng quá thấp được tăng nhưng không thể quá chênh lệch như vậy. Do đó, cần ban hành văn bản để bảo đảm đúng định hướng y tế là phục vụ".

Phó Thủ tướng yêu cầu ngành y tế năm 2019 phải củng cố hệ thống y tế cấp huyện, để y tế cơ sở phải thật sự thành chân rết. Phải cân đối giữa y tế dự phòng và điều trị, làm sao để y tế xã được coi như cán bộ y tế huyện và cán bộ y tế dự phòng không cảm thấy tủi thân.

Về ứng dụng công nghệ, Phó Thủ tướng cho rằng, phải đánh giá lại chương trình hội chẩn từ xa mạnh hơn sau thành quả mấy năm rồi, phải đưa telemedicine thành hệ thống đồng bộ cả nước như tiêm chủng. Việc kết nối quầy thuốc là yêu cầu bắt buộc để người dân biết nguồn gốc xuất xứ, chất lượng thuốc, khắc phục tình trạng về trốn thuế, nơi nào không tích cực cần xem lại trách nhiệm.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu, ngành y tế coi việc thay vaccine 5 trong 1 từ Quinvaxem sang ComBE Five vừa rồi là nhiệm vụ quan trọng. “Tôi đề nghị đã thận trọng rồi cần tiếp tục thận trọng vì khi người dân mất lòng tin vào vaccine là thảm họa, khi ấy các dịch bệnh nguy hiểm có thể bùng phát bất kỳ lúc nào. Cần hiểu rằng chúng ta không có lựa chọn khác. Gia đình có điều kiện thì chọn vaccine 6 in1, còn Nhà nước không đủ tiền mua loại xịn nhất. Kêu gọi ý thức là vấn đề nhạy cảm, nên phải sàng lọc khám, tư vấn, hướng dẫn nhiều hơn nữa, không thể để việc chuyển đổi vaccine 5 trong 1 làm mất lòng tin vào vaccine”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

THIÊN LAM