Biến đổi khí hậu - “Bài toán khó” của bà Merkel tại Hội nghị G20

Thứ Tư, 05/07/2017, 16:32:41
 Font Size:     |        Print
 

Bả A. Merkel có thể sẽ gặp nhiều thách thức từ ông D. Trump trong vấn đề biến đổi khí hậu. (Ảnh: Reuters)

NDĐT - Trong hai ngày 7 và 8-7 tới, Hội nghị Thượng đỉnh 20 nền kinh tế phát triển nhất thế giới (G20) sẽ được tổ chức tại Hamburg (Đức). Thủ tướng nước chủ nhà Angela Merkel đã bày tỏ quyết tâm thúc đẩy vấn đề biến đổi khí hậu tại hội nghị này dù đang gặp những rào cản rất lớn trong nỗ lực thuyết phục các đối tác, đặc biệt là Mỹ.

Tham dự cuộc họp trong hai ngày 7 và 8-7 tới tại Hamburg ngoài Thủ tướng Đức, dự kiến sẽ có Tổng thống Mỹ D. Trump, Tổng thống Nga V. Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Pháp E. Macron cùng nhiều nguyên thủ các quốc gia thành viên khác.

Được tổ chức lần đầu tiên vào năm 2008, các nội dung được bàn thảo trong các cuộc họp của G20 thường tập trung vào các vấn đề như tăng trưởng kinh tế toàn cầu, thương mại thế giới và quản lý thị trường tài chính. Nhiều vấn đề toàn cầu quan trọng khác cũng được đưa ra thảo luận như thay đổi khí hậu, chính sách phát triển, thị trường lao động, chính sách tuyển dụng, sự phổ biến của công nghệ số và vấn đề chống khủng bố. Ngoài ra, các vị nguyên thủ cũng sẽ tiến hành nhiều cuộc gặp song phương và đa phương để thảo luận các vấn đề nóng trên thế giới.

Là Thủ tướng nước chủ nhà hội nghị năm nay, bà Merkel tuyên bố Hội nghị G20 sẽ tập trung mạnh mẽ hơn nữa vào các mục tiêu của Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu. Điều này đã được bà Merkel nhấn mạnh trong bài phát biểu trước Nghị viện Đức ngày 29-6. Bà thừa nhận chủ đề này giờ đây đang trở nên khó khăn sau quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump rút Mỹ khỏi hiệp định nhưng khẳng định sẽ không tìm cách phớt lờ vấn đề này tại Hội nghị G20. Bà nói: “Đây không phải là nhiệm vụ dễ dàng. Sự khác biệt là rất rõ ràng và sẽ là sai lầm nếu cố vờ như chúng không tồn tại. Tôi sẽ không làm như thế”.

Hội nghị G20 bao gồm mười chín quốc gia có nền kinh tế lớn nhất thế giới và Liên minh châu Âu (EU). Các quốc gia thành viên G20 bao gồm Argentina, Áo, Brazil, Canada, Trung Quốc, Pháp, Đức, Ấn Độ, Indonesia, Italy, Nhật Bản, Mexico, Nga, Ả-rập Xê-út, Nam Phi, Hàn Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, Anh và Mỹ. Tổng cộng, các quốc gia thuộc nhóm G20 chiếm 80% tổng GDP toàn cầu, gần 75% giá trị thương mại thế giới và có số dân bằng hai phần ba tổng dân số thế giới. Vị trí Chủ tịch luân phiên năm nay của nhóm G20 đã được trao cho Đức.

Bà Merkel khẳng định việc giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu vẫn là một ưu tiên của châu Âu. Khẳng định Hiệp định Paris là là “không thể đảo ngược và không thể đàm phán”, bà nhấn mạnh đang “quyết tâm hơn bao giờ hết” trong việc tìm cách thực thi thành công hiệp định này. Bà Merkel nói: “Sẽ là một sai lầm lớn cho bất cứ ai tin rằng các vấn đề của thế giới có thể giải quyết bằng chủ nghĩa cô lập và chủ nghĩa bảo hộ”.

Các chuyên gia cho rằng tại hội nghị G20, bà Merkel có thể tập trung vào thuyết phục các đối tác chấp nhận các biện pháp kiểm soát khí hậu cụ thể. Hoặc ít nhất là những vấn đề đã được các nước G20 đồng ý từ lâu như chấm dứt trợ giá nhiên liệu hóa thạch, đó cũng sẽ có thể được coi là những bước tiến hữu ích.

Theo tờ nhật báo Tageszeitung của Đức, trong các phiên họp cấp cao trước Hội nghị, các đại biểu cũng đã đạt được sự đồng thuận tối thiểu: Các quốc gia G20 có thể cam kết với Hiệp định Paris về nội dung tiết kiệm năng lượng và ủng hộ các nguồn năng lượng tái tạo. Các nhà quan sát cho biết phái đoàn Mỹ không phản đối và hiện chỉ còn một số điểm bất đồng nhỏ, có khả năng sẽ được giải quyết trước cuộc họp chính thức.

Là một nhóm phi chính thức, G20 ra quyết định dựa trên nguyên tắc đồng thuận. Bà Merkel cho biết: “Sẽ không có bản thông cáo chung trừ khi mọi người cùng thông qua”. Mặc dù vậy, Hội nghị G20 vẫn có thể áp dụng “những công thức khác để giải quyết vấn đề văn bản”, nhưng điều đó còn phụ thuộc vào việc ông Trump có chấp nhận thỏa hiệp hay không.

Ông Jochen Flasbarth, lãnh đạo Cơ quan Môi trường Liên bang Đức cho biết chính phủ Đức sẽ làm hết sức mình để đạt được sự đồng thuận về nội dung bản tuyên bố chung của hội nghị. Tuy nhiên, “điều này là không dễ dàng với quan điểm của Mỹ mà chúng ta đã chứng kiến tại Hội nghị G7. Nhưng chúng tôi vẫn đặt mục tiêu đạt được một bản thông cáo chung có sự đồng thuận của toàn bộ các bên tham gia hội nghị G20”. Tuy nhiên, “nếu Mỹ đưa ra điều khoản bảo lưu, chúng tôi sẽ tìm cách thống nhất các nội dung thông cáo với các đối tác khác”, ông Flasbarth nói.

Trước đó, tại hội nghị G7 ở Italy, do quan điểm của Mỹ về vấn đề biến đổi khí hậu, các nhà lãnh đạo G7 đã phải đưa ra một bản tuyên bố chung bao gồm một giải pháp 6+1 cho Hiệp định Paris. Trong văn bản đó, Mỹ đã ghi rõ rằng họ không nhất trí về nội dung “thay đổi khí hậu và về Hiệp định Paris” bởi “Mỹ vẫn còn đang trong quá trình xem xét các chính sách”. Sau khi ông Trump rút khỏi Hiệp định Paris, Trong cuộc của các bộ trưởng môi trường G7 tại Bologna, Italy, hội nghị đã phải ra thông cáo với phần ghi chú cuối trang của Mỹ rằng nước này “không tham gia phần thông cáo chung về khí hậu”.

Hiện lãnh đạo các nước châu Âu khác tuyên bố sẽ ủng hộ quan điểm của bà Merkel. Phát biểu trong một cuộc họp báo sau cuộc gặp của các nhà lãnh đạo châu Âu ngày 29-6, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Donald Tusk nói: “Chúng tôi sẽ nói cùng một giọng nói tại Hội nghị G20”. Các nhà lãnh đạo châu Âu dự kiến sẽ gặp gỡ tại Berlin để thảo luận các vấn đề ưu tiên của họ bao gồm thay đổi khí hậu và nạn buôn người, trước khi tham gia Hội nghị G20 với ông Trump.

Có thể nhận thấy, dù nhận được sự ủng hộ của các đồng minh châu Âu, đặc biệt là Pháp, nhưng để đạt được mục tiêu của mình tại Hội nghị, nhưng sẽ rất khó để bà Merkel thuyết phục được ông Donald Trump, vị tổng thống được xem là “khó dự đoán nhất” của Mỹ từ trước tới nay, chấp nhận thỏa hiệp trong vấn đề biến đối khí hậu này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 1-6 tuyên bố, ông sẽ rút Mỹ khỏi Hiệp định Paris về khí hậu, chỉ trích Hiệp định Paris về chống biến đổi khí hậu là những gánh nặng về tài chính và kinh tế và khẳng định việc Mỹ rút khỏi hiệp định này “tượng trưng cho sự tái khẳng định chủ quyền Mỹ”. Ông cho biết Mỹ có thể đàm phán tham gia lại Hiệp định Paris để có được thỏa thuận mới “với các điều khoản công bằng với Mỹ, với các doanh nghiệp, người lao động, người dân và những người đóng thuế của Mỹ”.

Mỹ là một trong số 195 quốc gia nhất trí thỏa thuận tại Paris tháng 12-2015. Theo hiệp định này, các quốc gia cả giàu và nghèo đều cam kết giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính do đốt các nhiên liệu hóa thạch và được các nhà khoa học khẳng định là nguyên nhân khiến trái đất nóng lên. Cũng theo hiệp định, Mỹ cam kết tới năm 2025 sẽ giảm lượng khí thải của mình từ 26% tới 28% so với mức năm 2005.

NAM ĐÔNG

Chia sẻ