Ước mơ vẫn xa vời

Thứ Tư, 28/02/2018, 19:58:11
 Font Size:     |        Print

“Chảo lửa” Syria tiếp tục cháy và tình hình chiến trường trở nên rối ren hơn bao giờ hết khi xung đột tiếp diễn bất chấp Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (LHQ) thông qua nghị quyết về lệnh ngừng bắn trên toàn lãnh thổ Syria. Nga đã ra lệnh thực hiện một "khoảng dừng nhân đạo" tại khu vực Đông Ghouta nhằm tạo hành lang sơ tán dân thường. Tuy nhiên, tình hình sẽ còn diễn biến phức tạp bởi sự can dự của các cường quốc, cùng những căng thẳng giữa Nga và phương Tây trên “bàn cờ Syria”.

Nghị quyết 2401 của Hội đồng Bảo an LHQ yêu cầu chấm dứt ngay các hoạt động thù địch trên toàn Syria đã không được thực thi đầy đủ và dường như không ngăn cản được các hành động bạo lực tiếp diễn ở quốc gia Trung Đông này.

Sau khi cảnh báo tình hình căng thẳng tại Đông Ghouta, khu vực ngoại ô thủ đô Đa-mát của Syria tiếp tục leo thang, Tổng thống Nga V.Putin đã ra lệnh thực hiện một "khoảng dừng nhân đạo" kéo dài từ 9 giờ sáng đến 14 giờ chiều hằng ngày tại Đông Ghouta. Trong khoảng thời gian này sẽ không có các cuộc không kích để người dân có thể rời tới nơi an toàn. Một hành lang nhân đạo cũng được chuẩn bị thiết lập. Tuy nhiên, trong ngày đầu thực hiện lệnh ngừng bắn, bạo lực vẫn tiếp diễn. Bộ Quốc phòng Nga cáo buộc các nhóm vũ trang tại Đông Ghouta nã pháo vào hành lang nhân đạo, tiến công các vị trí của quân đội chính phủ, đồng thời ngăn cản người dân sơ tán nhằm biến họ thành những "lá chắn sống".

Trong khi đó, cuộc khủng hoảng nhân đạo ở Raqqa, thành phố nằm dưới sự kiểm soát của quân nổi dậy được Mỹ hậu thuẫn, cũng đang rung lên hồi chuông báo động. Nga đã đề nghị thành lập một ủy ban nhân đạo quốc tế do LHQ dẫn đầu để đánh giá tình hình tại Raqqa, khu vực đang đối mặt cuộc khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng do một số lượng lớn tử thi chưa được chôn cất, các đống đổ nát và vật liệu chưa nổ vẫn ngổn ngang. Tình hình phức tạp ở Raqqa khiến việc cung cấp viện trợ nhân đạo hay tái thiết khu vực này đều không thể thực hiện, còn người dân đi lánh nạn không thể quay về.

Có rất nhiều trở ngại để có thể thực thi Nghị quyết 2401 của Hội đồng Bảo an LHQ, bởi theo nhận định của Nga, đang có những mưu toan làm xấu đi hình ảnh của Lực lượng vũ trang Syria, hiện bị cáo buộc sử dụng vũ khí hóa học ở Đông Ghouta. Moscow bày tỏ nghi ngờ đây là chiêu bài của Mỹ và các đồng minh nhằm thiết lập cái gọi là "Nhà nước" ở miền đông Syria, bất chấp yêu cầu của Hội đồng Bảo an LHQ là gìn giữ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ Syria. Đó là lý do Nga kiên quyết không áp dụng lệnh ngừng bắn đối với chiến dịch chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS), Mặt trận Nusra và một số nhóm khủng bố khác đang tiến hành các vụ bạo lực và tiến công nhằm vào khu vực thủ đô Damascus.

Trên thực tế, tại chiến trường Syria đang diễn ra cuộc chiến tranh ủy nhiệm của các cường quốc hậu thuẫn các phe phái đối địch tại quốc gia này. Các cường quốc cáo buộc lẫn nhau về những động thái nhằm phục vụ lợi ích toan tính ở Syria. Anh cho rằng, việc Nga kêu gọi áp dụng "khoảng dừng nhân đạo" tại khu vực do phe đối lập kiểm soát là không "tuân thủ" hay "thực thi" Nghị quyết 2401 của Hội đồng Bảo an LHQ vốn được Nga bỏ phiếu tán thành. Syria đã đề nghị Hội đồng Bảo an LHQ chấm dứt những hành động mà liên quân do Mỹ cầm đầu tuyên bố là để chiến đấu chống IS, song thực chất nhằm hỗ trợ tàn quân của nhóm khủng bố này. Anh tuyên bố sẽ cân nhắc tham gia các cuộc không kích quân sự của Mỹ chống Chính phủ Syria nếu có bằng chứng cho thấy vũ khí hóa học đang được sử dụng nhằm vào dân thường. Pháp cũng cảnh báo sẽ phát động các cuộc tiến công Syria nếu có bằng chứng cho thấy chính quyền Đa-mát sử dụng vũ khí hóa học. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Syria cáo buộc rằng, mục tiêu duy nhất của liên minh quân sự do Mỹ đứng đầu là phá hoại chủ quyền, sự đoàn kết và toàn vẹn lãnh thổ của Syria, đồng thời đề nghị chấm dứt sự hiện diện trái phép của các lực lượng Mỹ trên lãnh thổ Syria. Một nghị quyết về ngừng bắn cũng không thể thực thi khi Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục chuẩn bị cho những trận đánh mới nhằm vào vùng lãnh thổ Afrin của Syria, nơi Ankara đang triển khai chiến dịch quân sự Nhành ô-liu nhằm tiêu diệt lực lượng Các đơn vị bảo vệ nhân dân người Cuốc (YPG), trong khi Pháp lên tiếng cho rằng lệnh ngừng bắn phải được thực thi trên toàn lãnh thổ Syria, trong đó có cả Afrin.

Chiến trường Syria diễn biến phức tạp bởi sự can dự của nhiều quốc gia vào cuộc chiến này. Dù các phần tử IS đã bị đánh bại, song những phe phái ở Syria được sự ủng hộ của bên ngoài tiếp tục tranh giành và trong bối cảnh đó, “chống khủng bố” có thể tiếp tục là cái cớ để bên ngoài can thiệp vào Syria. Vì thế, trong khi các cường quốc toan tính “nước cờ” tiếp theo thì dân thường Syria sẽ là những người phải chịu thảm kịch nhân đạo tồi tệ nhất thế giới hiện nay. Việc chặn đứng các hành động bạo lực tiếp diễn lúc này là rất cần thiết. Ước mơ của người dân Syria về những ngày im tiếng súng xem chừng vẫn còn xa vời khi các cường quốc hậu thuẫn vẫn tiếp tục tranh cãi, chống đối lẫn nhau, bạo lực tiếp diễn và cuộc chiến chưa thấy hồi kết.

VÂN ANH