Những gam mầu sáng

Thứ Tư, 09/01/2019, 02:19:09

Liên đoàn A-rập (AL) đang xem xét khả năng khôi phục tư cách thành viên của Syria, sau khi nhiều nước A-rập ngỏ ý nối lại quan hệ và mở cửa trở lại đại sứ quán tại Syria.

Sau tám năm trải qua cuộc chiến khốc liệt chống phe nổi dậy và các tổ chức khủng bố, chính quyền Tổng thống Syria B.Assad đã "lật ngược thế cờ", kiểm soát phần lớn các vùng lãnh thổ, đưa đất nước hồi sinh và đứng trước không ít cơ hội hợp tác.

Những diễn biến trên chiến trường có ý nghĩa quyết định với chính trường Syria, khi Tổng thống B.Assad dường như thành công trong "cú lội ngược dòng", giành thế thắng trước phe nổi dậy. Việc quân đội Syria, được sự trợ giúp của Nga, thắng giòn giã trên các mặt trận trước quân nổi dậy được phương Tây hậu thuẫn khiến cán cân sức mạnh nghiêng hẳn về lực lượng chính phủ Syria. Quân đội Syria hiện kiểm soát hầu hết lãnh thổ quốc gia, trong khi tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) bị đánh bật khỏi nhiều khu vực và chỉ còn có mặt tại một số vùng thuộc sa mạc rộng lớn Badiya cũng như ở tỉnh Deir Ezzor.

Thế mạnh đó của chính quyền Damas cũng được xem là một phần lý do dẫn tới quyết định rút quân của Mỹ. Khi mới can thiệp quân sự vào Syria, một trong những mục tiêu chính mà Mỹ và các đồng minh phương Tây đặt ra là nhằm lật đổ chế độ Tổng thống Assad. Tuy nhiên, trước cục diện thay đổi, Mỹ và phương Tây buộc phải từ bỏ ý định dùng sức mạnh quân sự, đồng thời tuyên bố họ giờ chỉ tập trung chống khủng bố.

Chính phủ Syria đang đứng trước những cơ hội mới khi các nhà bảo trợ quốc tế cho tiến trình hòa bình Astana cùng Liên hợp quốc nỗ lực thúc đẩy thành lập Ủy ban soạn thảo Hiến pháp mới cho Syria. Ðây là bước đi quan trọng trong lộ trình chính trị, tiến tới ổn định ở quốc gia này. Trước triển vọng hòa bình và hợp tác ở Syria, một số nước A-rập, gồm cả những nước từng ngầm ủng hộ phe đối lập Syria, đã tỏ rõ mong muốn trở lại hợp tác với chính quyền Damas. Gần đây, xuất hiện nhiều dấu hiệu tích cực về triển vọng khôi phục quan hệ giữa Syria và các nước A-rập. Bahrain thông báo mở lại Ðại sứ quán tại Syria, sau khi Ðại sứ quán Các Tiểu vương quốc A-rập thống nhất (UAE) chính thức hoạt động trở lại tại Syria sau bảy năm. UAE trở thành quốc gia đầu tiên trong Hội đồng hợp tác vùng Vịnh (GCC) nối lại hoạt động tại Syria.

Ðây cũng là cơ sở và thời điểm thích hợp để AL xem xét quyết định để Syria trở lại "ngôi nhà chung" của các nước A-rập, sau khi AL đình chỉ tư cách thành viên của Syria từ tháng 11-2011 để phản đối biện pháp bạo lực trấn áp các cuộc biểu tình chống chính phủ tại nước này. Tổng Thư ký AL A.Gheit từng thừa nhận, việc đình chỉ tư cách thành viên của Syria là một quyết định "rất vội vàng". AL cũng cho rằng, việc củng cố vai trò của các nước A-rập nhằm ngăn chặn sự can thiệp của khu vực vào các vấn đề nội bộ của Syria, duy trì độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ Syria.

Ngoài việc dốc thêm nguồn lực nhằm nắm quyền kiểm soát toàn bộ các vùng lãnh thổ Syria, đẩy lùi các tổ chức khủng bố, chính quyền Damas hiện còn tập trung cho công tác hồi hương người tị nạn và tái thiết đất nước bị tàn phá nặng nề sau chiến tranh. Tổng thống Assad đã công bố ngân sách gần chín tỷ USD cho tài khóa 2019, trong đó một phần ba dự kiến dành cho các dự án đầu tư, nhất là tại những khu vực bị chiến tranh tàn phá. Nga và Syria đã ký một số thỏa thuận hợp tác kinh tế, khoa học và công nghiệp, trong đó các doanh nghiệp Nga có một vị trí quan trọng trong tiến trình tái thiết Syria.

Tình hình Syria còn tiềm ẩn nhiều phức tạp và nguy cơ, song không thể phủ nhận những nỗ lực của chính quyền Damas trong việc hồi sinh đất nước bị chiến tranh tàn phá. Thế thắng trên chiến trường đang đem lại những thuận lợi, mở ra cơ hội hợp tác cho Syria. Cho dù chặng đường phía trước còn gian nan, song những gam mầu sáng đã hé lộ dần trên bức tranh chính trị ở Syria.

HÀ ANH