Rà soát việc cắt giảm thủ tục kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu

Thứ Hai, 13/05/2019, 15:08:44

NDĐT- Ngày 13-5, tại Hà Nội, Ban Thường trực Ủy ban T.Ư Mặt trận Tổ quốc (UBTƯ MTTQ) Việt Nam phối hợp các cơ quan liên quan tổ chức Hội nghị “Giám sát các giải pháp cải cách kiểm tra chuyên ngành, giảm thời gian thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu”, nhằm đánh giá một số kết quả thực hiện cải cách kiểm tra chuyên ngành của các bộ, ngành thời gian qua, đồng thời trao đổi về các giải pháp tiếp tục tháo gỡ vướng mắc, bất cập trong hoạt động kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu (XNK) trong thời gian tới.

Rà soát việc cắt giảm thủ tục kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu

Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Tới dự hội nghị có các đồng chí: Vương Đình Huệ, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ; Trần Thanh Mẫn, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam; Hầu A Lềnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký UBTƯ MTTQ Việt Nam; Vũ Thị Mai, Thứ trưởng Tài chính; Trương Quốc Cường, Thứ trưởng Y tế; Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); cùng đại diện các bộ, ngành liên quan.

Phát biểu khai mạc hội nghị, đồng chí Trần Thanh Mẫn cho biết, trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ của MTTQ Việt Nam, cùng với tinh thần Mặt trận luôn đồng hành cùng Chính phủ để thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, việc giám sát thực hiện những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu để cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong lĩnh vực thuế và hải quan là những yêu cầu cấp thiết. Qua đó, có những đề xuất, kiến nghị với Quốc hội, Chính phủ để hoàn thiện cơ chế, chính sách đối với lĩnh vực thuế và hải quan.

Thời gian qua, Mặt trận các cấp đã triển khai 12 chương trình giám sát, trong đó có hai chương trình giám sát liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp. Đặc biệt, từ Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XII đến nay, Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp đều được giao nhiệm vụ giám sát việc thực hiện Nghị quyết, giám sát những chuyên đề, lĩnh vực theo yêu cầu của Đảng, Nhà nước.

Qua giám sát, Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam nhận thấy một trong những nút thắt cần được Chính phủ chỉ đạo, các bộ, ban ngành tập trung tháo gỡ, loại bỏ, đó chính là những vướng mắc về thủ tục kiểm tra chuyên ngành trong hoạt động thông quan hàng hóa XNK.

Tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam Ngô Sách Thực đã thông tin về kết quả giám sát các giải pháp cải cách kiểm tra chuyên ngành, giảm thời gian thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu. Cụ thể, qua ba đợt giám sát tại 10 tỉnh, thành phố, Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam xác định một số tồn tại, hạn chế cần tiếp tục tháo gỡ trong công tác kiểm tra chuyên ngành, Cơ chế một cửa quốc gia.

Theo đồng chí Ngô Sách Thực, hiện cơ chế một cửa quốc gia mới chỉ đang nhắm đến mục tiêu giải quyết trực tiếp thủ tục hành chính phục vụ cho khâu thông quan, mà chưa chú trọng nhiều đến việc chia sẻ thông tin phục vụ công tác quản lý nhà nước.

Theo đó, với việc đưa 126 thủ tục hải quan tham gia một cửa quốc gia, một cửa ASEAN, năm 2018 có kết quả toàn diện, đột phá nhất từ trước tới nay trong thực hiện cải cách lĩnh vực hải quan. Tính luỹ kế trong bốn năm qua, số thủ tục tham gia cơ chế một cửa đã đạt 97%. Dự kiến cuối năm nay, các bộ, ngành sẽ kết nối 100% thủ tục, phấn đấu cơ chế một cửa quốc gia đạt dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 (thanh toán lệ phí trực tuyến). Tỷ lệ hàng hoá kiểm tra chuyên ngành đã giảm nhanh từ 35% tổng khối lượng hàng hoá xuất nhập khẩu xuống còn 19,1% trong vòng ba năm.

Quang cảnh hội nghị.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đánh giá cao hoạt động giám sát của MTTQ và các tổ chức liên quan trong thời gian qua, đồng thời khẳng định hoạt động giám sát đã góp phần giúp Chính phủ, các bộ, ngành cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Theo Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ, Việt Nam hiện là một trong ba quốc gia trong khu vực triển khai mạnh mẽ cơ chế một cửa quốc gia, một cửa ASEAN. Năm 2020, Việt Nam sẽ đảm nhiệm chức Chủ tịch luân phiên của ASEAN, Chính phủ sẽ đẩy việc triển khai cơ chế này thành nhiệm vụ trung tâm trong kết nối, phát triển giao thương trong khu vực.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt, việc cắt giảm các thủ tục chuyên ngành đôi khi còn chưa thực chất, còn yếu kém trong thái độ thực thi chính sách, mức độ hài lòng của doanh nghiệp chưa cao, số lượng doanh nghiệp tham gia cơ chế một cửa quốc gia, một cửa ASEAN chưa nhiều, công tác chống gian lận thương mại chưa song hành với tạo thuận lợi thương mại.

Ngoài ra, còn có sự chồng chéo trong kiểm tra của nhiều đơn vị của một bộ, thậm chí của nhiều bộ khác nhau đối với một số mặt hàng XNK. Bộ, ngành ban hành danh mục kiểm tra nhưng không có mã HS, chưa có tiêu chuẩn, quy chuẩn rõ ràng. Việc xã hội hoá công tác kiểm tra chuyên ngành còn hạn chế, công tác phối hợp giữa các bộ còn lúng túng. Cổng kết nối một cửa ASEAN còn “nghẽn” trong thời gian cao điểm, ảnh hưởng tới hoạt động của doanh nghiệp. Đặc biệt vẫn còn một bộ phận cán bộ, công chức “sách nhiễu, làm phiền doanh nghiệp”, từ đó dễ phát sinh những vấn đề tiêu cực khác.

Về cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, Phó Thủ tướng cho rằng không phải cứ cắt giảm nhiều là tốt, đồng thời yêu cầu: “Việc cắt giảm cần phải rà soát lại xem cắt giảm đến đâu, cắt giảm có phù hợp không”.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh, Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 1-1-2019 của Chính phủ nêu rõ tạo thuận lợi thương mại phải đi đôi với chống gian lận thương mại, đồng thời yêu cầu các bộ, ngành rà soát tính phù hợp, chặt chẽ trong cắt giảm thủ tục hải quan chuyên ngành.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cũng đề nghị Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam không chỉ giám sát việc thực thi của các cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức mà cần mở rộng cả ra cả khối doanh nghiệp là các đơn vị thực thi.

Về phía các bộ, ngành, Phó Thủ tướng yêu cầu trong năm 2019 phải chấm dứt ngay tình trạng chưa ban hành mã HS, tiêu chuẩn, quy chuẩn hàng hoá nhập khẩu. Cùng với đó, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan và các bộ, ngành đẩy mạnh xã hội hoá việc đầu tư thiết bị trong kiểm tra chuyên ngành để giảm chi phí cho cả cơ quan nhà nước và doanh nghiệp, không để tình trạng “bộ vừa ban hành tiêu chuẩn, vừa kiểm tra”.

Cũng tại hội nghị, đại diện các bộ, ngành cùng với các hội, hiệp hội, doanh nghiệp đã chia sẻ, làm rõ thêm về những khó khăn, vướng mắc và kiến nghị trong công tác kiểm tra chuyên ngành gắn với quá trình triển khai, tổ chức thực hiện Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 1-1-2019 của Chính phủ (trước đây là Nghị quyết 19), từ đó đề xuất các giải pháp lên Chính phủ, các bộ ngành bảo đảm hiệu quả, thiết thực nhất.

NGUYÊN MINH