Nâng giá trị của cây ăn quả

Thứ Ba, 16/04/2019, 03:38:06

Nhờ sự quan tâm đầu tư và phát triển toàn diện cho nên những năm qua, diện tích cây ăn quả trên cả nước liên tục tăng, kéo theo đó là sản lượng và giá trị cũng tăng lên, đáp ứng tốt nhu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu. Nhiều mặt hàng hoa quả đã xuất khẩu đến những thị trường khó tính như: Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, EU.

Nâng giá trị của cây ăn quả

Trồng cây ăn quả mang lại hiệu quả cao tại huyện Kinh Môn (Hải Dương).

Thời gian qua, các bộ, ngành và địa phương đang đưa ra nhiều giải pháp nhằm phát triển bền vững diện tích cây ăn quả như: Rà soát xây dựng, phát triển các vùng sản xuất cây ăn quả hàng hóa tập trung; tăng cường liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ; giải pháp về khoa học và công nghệ; công nghệ sau thu hoạch; chính sách đất đai; mở rộng thị trường, xúc tiến thương mại; đầu tư và tín dụng. Vì vậy, diện tích, chất lượng, sản lượng và giá trị thu nhập từ cây ăn quả cũng đang tăng lên. Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, năm 2018 diện tích cây ăn quả các loại trên địa bàn cả nước đạt 950 nghìn ha, sản lượng đạt 8,8 triệu tấn. Ðiều đáng nói là sản lượng và chất lượng các loại hoa quả chủ lực, có lợi thế của cả nước và từng vùng đều tăng mạnh. Ðiển hình như: Xoài tăng 5,7%; cam tăng 9,1%; bưởi tăng 12,2%; nhãn tăng 8,4%; vải tăng 60,6%. Bên cạnh đó, cả nước có khoảng 67.580 ha cây ăn quả được cấp giấy chứng nhận VietGAP. Riêng các tỉnh phía nam hiện có hơn 596 nghìn ha cây ăn quả; trong đó có 14 loại quả có diện tích lớn với tổng sản lượng hằng năm hơn 6,6 triệu tấn quả các loại. Trong đó, xoài có diện tích lớn nhất 80 nghìn ha, chuối 78 nghìn ha,thanh long 53 nghìn ha, cam 44 nghìn ha, bưởi 44 nghìn ha...

Tại tỉnh Ðồng Tháp, đến nay diện tích cây ăn quả trên địa bàn vào khoảng hơn 29 nghìn ha với các loại cây trồng chủ lực là xoài, nhãn, quýt, cam... Thời gian gần đây do người dân chuyển đổi từ đất trồng lúa kém hiệu quả sang trồng cây ăn quả cho nên diện tích đang tăng nhanh. Riêng từ năm 2016 đến năm 2018, diện tích chuyển đổi sang trồng cây ăn quả hơn 7.000 ha. Hiện nay, tại Ðồng Tháp đã hình thành vùng cây ăn quả đặc thù như xoài ở huyện Cao Lãnh và TP Cao Lãnh; nhãn ở huyện Châu Thành, quýt hồng, quýt đường ở huyện Lai Vung. Bên cạnh đó, sản xuất cây trồng theo hướng an toàn, VietGAP cũng được các nhà vườn quan tâm thực hiện với diện tích được chứng nhận khoảng 626 ha. Hơn nữa, nhiều nhà vườn đang thực hiện tốt việc liên kết sản xuất, áp dụng các tiến bộ khoa học, kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm đáp ứng nhu cầu thị trường. Trong hai năm 2017 và 2018, các nhà vườn đã liên kết sản xuất với doanh nghiệp được hơn 6,6 nghìn tấn xoài, 180 tấn quýt đường, 503 tấn thanh long ruột đỏ, 213 tấn ổi.

Tuy nhiên, việc trồng cây ăn trái, nhất là cây có múi còn tự phát; người dân sử dụng giống trôi nổi không rõ nguồn gốc đã làm gia tăng dịch bệnh cũng như năng suất, chất lượng quả. Mặc dù là địa bàn trồng cây ăn quả chủ lực của phía nam nhưng ở vùng đồng bằng sông Cửu Long diện tích cây ăn quả còn phân tán, nhỏ lẻ, không tập trung, gây khó khăn cho đầu tư cơ sở hạ tầng, tổ chức liên kết sản xuất và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Hiện chỉ có một số loại quả như thanh long, chuối, cây có múi đang hình thành vùng sản xuất tập trung quy mô tương đối lớn. Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nhằm nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, thời gian tới các địa phương cũng cần tiếp tục mở rộng diện tích một số cây ăn quả chủ lực có giá trị xuất khẩu như chuối, xoài, dứa, nhãn... phục vụ tốt nhu cầu tiêu thụ trong nước để hạn chế nhập khẩu và gia tăng xuất khẩu.

Các địa phương cần tập trung nâng cao năng suất, chất lượng, an toàn thực phẩm nhằm giảm giá thành, tăng thu nhập. Ðồng thời cũng cần tăng tỷ lệ sản phẩm có chứng nhận (an toàn, GAP, hữu cơ) và đẩy mạnh sản xuất rải vụ thu hoạch. Bên cạnh đó, nâng cao năng lực bảo quản, giảm tổn thất sau thu hoạch cả về số lượng và chất lượng. Tăng cường chế biến sâu các sản phẩm quả, gia tăng giá trị sản xuất; mở rộng thị trường, tăng khối lượng và giá trị xuất khẩu. Cần quan tâm xây dựng thương hiệu, chỉ dẫn địa lý, chứng nhận bảo hộ độc quyền thương hiệu hàng hóa tại Việt Nam cho các loại trái cây đặc sản.

Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, năm 2019 phấn đấu nâng diện tích cây ăn quả các loại trên cả nước lên khoảng một triệu ha, tăng 50 nghìn ha so với năm 2018. Trong đó, sẽ tập trung phát triển một số loại cây ăn quả có lợi thế xuất khẩu theo hướng sản xuất hàng hóa, phát huy tối đa lợi thế về điều kiện tự nhiên như: Cam, quýt, chuối, xoài, thanh long, nhãn, vải thiều, na...

Bài và ảnh: BẢO HÂN