Xói mòn niềm tin

Thứ Sáu, 31/08/2018, 15:21:27
 Font Size:     |        Print
 

Chuỗi cửa hàng Con Cưng.

Sự việc chuỗi siêu thị bán đồ dành cho trẻ em sơ sinh, phụ nữ có thai với thương hiệu "Concung" mới đây bị tố giác thay nhãn mác không rõ xuất xứ hàng hóa lại tiếp tục làm dấy lên câu chuyện hàng giả, hàng nhái, gian lận thương mại vốn đang xói mòn niềm tin của người tiêu dùng với các doanh nghiệp trong nước.

Dư luận còn chưa kịp lắng xuống với vụ việc doanh nghiệp Khaisilk thay mác "made in China" thành sản phẩm trong nước, thì nay một thương hiệu khác khá quen thuộc tại thị trường phía nam với hệ thống bán hàng lên tới 311 cửa hàng trong cả nước lại có biểu hiện gian lận tương tự khi gắn mác "made in Thailand" vào sản phẩm của mình. Câu chuyện sẽ không quá ồn ã nếu như đó là một vụ buôn lậu, hay làm hàng giả, hàng nhái mà lâu nay các cơ quan quản lý thị trường vẫn thường xuyên phát hiện và thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng và người dân vẫn đón nhận thông tin một cách bình tĩnh hơn. Vì họ cho rằng đó là những đối tượng phạm tội rõ rệt, hàng giả hàng nhái bị bắt được xử lý rõ ràng.

Song đối với hành vi gian lận "nhập nhèm" giữa hàng trong nước và nước ngoài bằng những hành vi dối trá lại khiến công luận bất bình, vì họ cảm giác bị đánh lừa, hoặc là sự thất vọng bởi đã có thể một lúc nào đó họ đã đặt niềm tin vào thương hiệu đó. Sản phẩm có thể không quá tệ như hàng nhái để đến nỗi mua là mất, mà nó "khó chịu" ở chỗ người tiêu dùng đã phải trả một cái giá đắt hơn giá trị thực của nó. Và bực mình ở chỗ, nếu không có người đứng ra tố giác thì công việc mua bán của doanh nghiệp vẫn cứ "thuận chèo mát mái", hưởng lợi nhuận và "bịt mắt" đám đông người tiêu dùng.

Việc diễn ra liên tiếp các vụ việc tương tự như nêu trên khiến công luận đang đặt câu hỏi liệu đây có phải là một sự việc đã trở thành "phổ biến" trên thị trường hiện nay, khi mà những doanh nghiệp bị phát giác cũng không đủ sức mạnh răn đe, hay là thói quen tiêu dùng dễ dãi hoặc quá sính ngoại đã trở thành miếng mồi ngon cho những người làm ăn bất chính, hay ở khía cạnh nào đó là làm "tha hóa" những người kinh doanh. Còn vì sao chỉ đến khi chính những người tiêu dùng tố giác thì các nhà quản lý mới phát hiện được thực trạng này. Phải chăng đã có những kẽ hở trong khâu quản lý đăng ký hàng hóa, truy xuất nguồn gốc... và còn rất nhiều câu hỏi khác cần được đặt ra trong quá trình điều tra và xác minh sai phạm từ những vụ việc điển hình như vừa qua.

Chi cục QLTT TP Hồ Chí Minh tiến hành kiểm tra các cửa hàng của Công ty Con Cưng. Ảnh | Long Giang

Điều đáng nói hậu quả của những sự việc nêu trên không chỉ là thiệt hại to lớn đối với doanh nghiệp, thậm chí phải đối mặt với các án phạt hình sự mà nó còn ảnh hưởng đến niềm tin - một trong những giá trị cốt lõi của kinh doanh bền vững không chỉ đối với thị trường mà toàn bộ nền kinh tế. Vì nếu đã hình thành một thói quen trí trá và một thị trường đầy rẫy sự lừa đảo, thì sự phát triển của nó sẽ chỉ như một quả bóng bay càng thổi to sẽ càng dễ vỡ.

Trong khi đó thị trường ngày càng phát triển muôn màu muôn vẻ các hình thức kinh doanh, nếu cái gốc đạo đức kinh doanh không có thì người tiêu dùng sẽ luôn trở thành những con mồi bị các nhà kinh doanh đi săn. Gần đây, rất nhiều hiện tượng bán hàng đa cấp, bán hàng qua mạng, rồi bán hàng theo hình thức hội thảo, họp nhóm, mời dự thưởng, tặng quà khuyến mãi khiến cho người tiêu dùng rơi vào một mê hồn trận các hàng hóa được chào bán không đúng với giá trị thực của nó hoặc không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Đáng kể là những mặt hàng như dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, thực phẩm, đồ gia dụng... Những mặt hàng không quá đắt tiền, đủ để người mua khi biết bị mua hớ cũng không đến mức phải phản ứng mạnh. Chính tâm lý "tặc lưỡi" cho xong chuyện khá phổ biến khiến cho những kẻ bán hàng bất chính càng kéo dài sự lừa lọc của mình đến mức còn cảm thấy đó là chuyện "thường tình". Và đó cũng là một cái tâm lý rất đáng sợ vì nó nuôi dưỡng cả một "môi trường" nhiễu loạn khiến cho những kẻ làm ăn bất chính tiếp tục đào mỏ.

Cửa hàng Khaisilk trên đường Hàng Khay (Hà Nội) đã đóng cửa im lìm gần cả năm nay, một thương hiệu đình đám có một cái kết thật buồn khi đã định giá cho sản phẩm của mình bằng một nhãn mác cổ súy hàng trong nước với một sự bất tín khó có thể lấy lại được hình ảnh của mình trong lòng công chúng. Một thương hiệu lớn như vậy còn bất chấp để tìm kiếm lợi nhuận, thì các thương hiệu mới nổi khác còn sẽ thế nào. Mất mát lớn nhất đối với họ là sự sụp đổ niềm tin của người tiêu dùng và cảnh báo này dường như chưa được "Concung" nhận thức đúng.

"Concung" rồi đây còn phải đối mặt với một loạt công việc để xác minh và làm rõ những sai phạm của mình với các nhà chức trách, vấn đề bây giờ là làm sao để làm trong sạch môi trường kinh doanh nhằm cứu vãn niềm tin của người tiêu dùng trong nước. Các cơ quan quản lý giờ mới gióng giả sẽ tăng cường các biện pháp kiểm tra kiểm soát các cơ sở kinh doanh cung ứng các sản phẩm có số lượng lớn, song có thể nói việc tuyên truyền, giáo dục phổ biến kiến thức cho những người làm kinh doanh là việc làm không lúc nào được lơ là.

Bên cạnh đó, thái độ người tiêu dùng cũng phải quyết liệt hơn với các hiện tượng sai trái tạo ra một rào cản với các cơ sở kinh doanh vừa hạn chế sai phạm xảy ra vừa ngăn chặn ngay các mưu toan của những người làm ăn bất chính. Thu lời bất chính theo cách làm của những gian thương sẽ không còn tồn tại được, nhất là ở các doanh nghiệp thương hiệu lớn, có mạng lưới rộng vì nó làm ảnh hưởng không chỉ đến cộng đồng doanh nghiệp nói riêng mà còn gây hệ luỵ xấu cho nền kinh tế nói chung.

HẠ LAN

Chia sẻ