Lãi suất năm 2018

Vẫn còn dư địa để giảm

Thứ Năm, 29/03/2018, 13:09:34
 Font Size:     |        Print
 

Ảnh: Thanh Hải

Vấn đề giảm lãi suất cho vay để thúc đẩy sản xuất, kinh doanh đã được Thủ tướng Chính phủ đưa ra thông điệp nhất quán trong gần hai năm qua, đặc biệt trong hai chuyến thăm, làm việc ngay sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán tại Vietcombank và VietinBank mới đây.

Bên cạnh đó, ngay trong ngày làm việc đầu tiên của năm mới (21-2), Thủ tướng Chính phủ cũng đã có Công điện số 240/CĐ-TTg đôn đốc thực hiện nhiệm vụ sau kỳ nghỉ Tết. Trong đó, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được Thủ tướng giao có giải pháp đồng bộ ổn định tỷ giá, thị trường ngoại tệ, quản lý chặt chẽ giao dịch tiền điện tử; tiếp tục điều hành, phấn đấu giảm lãi suất cho vay phù hợp với điều kiện kinh tế vĩ mô, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh; mở rộng tín dụng đi đôi với nâng cao chất lượng tín dụng ngay từ đầu năm; tăng cường thanh toán không dùng tiền mặt, giảm tiền mặt trong lưu thông.

Tạo hiệu ứng đến toàn thị trường

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng cho biết, việc phấn đấu giảm lãi suất cho vay trong năm 2018 được Ngân hàng Nhà nước xem là một nhiệm vụ trọng tâm. Chính vì vậy, để thúc đẩy các ngân hàng tiếp tục giảm lãi suất, cuối tháng 2, Ngân hàng Nhà nước phát đi thông điệp cho biết đã yêu cầu các ngân hàng vào cuộc, phấn đấu giảm lãi suất cho vay trong năm nay.

Trước Tết Nguyên đán, bốn ngân hàng thương mại nhà nước là Vietcombank, Agribank, VietinBank và BIDV đã thực hiện điều chỉnh giảm ngay 0,5%/năm lãi suất cho vay ngắn, trung, dài hạn đối với các lĩnh vực ưu tiên và Ngân hàng thương mại cổ phần VPBank cũng điều chỉnh giảm 0,5 - 1%/năm lãi suất cho vay đối với khách hàng là các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động tốt trong các lĩnh vực hàng tiêu dùng, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp chế biến, chế tạo và môi trường.

Theo đó, sau khi điều chỉnh, lãi suất cho vay của khối ngân hàng thương mại nhà nước (chiếm khoảng hơn 48% thị phần cấp tín dụng của toàn hệ thống tổ chức tín dụng) phổ biến ở mức 6%/năm đối với ngắn hạn và khoảng 9 - 10%/năm đối với trung dài hạn.

Theo cập nhật các bản tin thị trường, hầu hết các ngân hàng đều rục rịch giảm lãi suất nhưng là chỉ ở các gói nhỏ so với quy mô tín dụng hoặc giảm đối với nhóm đối tượng khách hàng hoạt động tốt mà chưa thể hiện giảm đồng loạt nhằm tạo nên một mặt bằng mới.

Điển hình là SeABank vừa đưa ra chương trình trong ba tháng, dành 1.500 tỷ đồng áp dụng mức lãi suất chỉ từ 7,5%/năm cố định trong ba tháng, từ 8%/năm cố định trong sáu tháng đối với các khoản vay ngắn hạn bằng VND và mức lãi suất chỉ từ 3%/năm trong sáu tháng đối với các khoản vay ngắn hạn bằng USD.

Với các khế ước có thời hạn nhỏ hơn ba tháng hoặc sáu tháng, thời gian ưu đãi bằng đúng thời hạn của khế ước nhận nợ. Sau thời gian ưu đãi, lãi suất áp dụng theo lãi suất tại ngày nhận nợ của từng khế ước, chu kỳ thay đổi lãi suất cho vay tuân theo các quy định hiện hành tại SeABank.

Ông Nghiêm Xuân Thành, Chủ tịch Hội đồng quản trị Vietcombank khẳng định: “Với chiến lược đúng đắn trong chuyển dịch cơ cấu nguồn vốn, Vietcombank có lợi thế với nguồn vốn có lãi suất đầu vào thấp nhất thị trường, đó là điều kiện quan trọng để giảm lãi suất, hỗ trợ doanh nghiệp, chia sẻ với những khó khăn của nền kinh tế và cộng đồng doanh nghiệp”.

Ông Thành cũng chia sẻ thêm, về mặt hiệu quả, khi giảm lãi suất thì dễ hiểu là lợi nhuận ngân hàng sẽ bị ảnh hưởng, tuy nhiên đó chỉ là vấn đề trước mắt. Còn về lâu dài, các doanh nghiệp được hỗ trợ để phát triển ổn định, bền vững chính là yếu tố quan trọng trong mục tiêu phát triển kinh tế quốc gia, sự gắn bó bền chặt của doanh nghiệp với ngân hàng thông qua các hoạt động tương tác sẽ mang lại lợi ích to lớn, lâu dài cho cả ngân hàng và doanh nghiệp.

Dư địa vẫn còn

Thực tế, việc các ngân hàng lớn tiên phong giảm lãi suất đã tạo hiệu ứng tích cực đến toàn thị trường. Các ngân hàng cỡ nhỏ hơn nếu không muốn đứng ngoài cuộc chơi buộc phải tính toán đến việc giảm lãi suất để cạnh tranh, giữ khách hàng.

Lãnh đạo của một ngân hàng thương mại cổ phần khác cũng chia sẻ, xu hướng lãi suất giảm nhưng chắc chắn có chọn lọc. Khách hàng tốt luôn có chính sách ưu đãi tốt hơn. “Có những doanh nghiệp được vay với lãi suất thấp hơn khá nhiều so với trần lãi suất cho vay. Nhưng có những doanh nghiệp vẫn phải áp dụng theo quy định chung. Hiện tại, ngân hàng này sẵn sàng cho vay doanh nghiệp với lãi suất chỉ khoảng 5%/năm thậm chí có thể thấp hơn mức này tùy thuộc vào năng lực tài chính cũng như giao dịch khác của khách hàng tại ngân hàng”, vị này chia sẻ thêm.

Theo cập nhật thị trường về vấn đề lãi suất, so với 2017 thì năm 2018, vấn đề giảm lãi suất trên toàn hệ thống, đã xuất hiện nhiều yếu tố tích cực. Trong đó, hàng trăm nghìn tỷ đồng nợ xấu tồn tích từ gần 10 năm trước đã có cơ chế xử lý một cách quyết liệt và triệt để thông qua Nghị quyết 42 của Quốc hội.

Bà Nguyễn Thị Hồng, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, theo báo cáo đánh giá sơ bộ bước đầu, đến 31-12-2017, toàn hệ thống xử lý khoảng hơn 50 nghìn tỷ đồng nợ xấu xác định theo Nghị quyết 42; trong đó, riêng sáu tổ chức tín dụng được lựa chọn tập trung chỉ đạo xử lý nợ xấu, gồm Agribank, BIDV, VietinBank, ACB, Sacombank, Techcombank đã được xử lý là 20,44 nghìn tỷ đồng, bằng 51,3% nợ xấu được xử lý toàn hệ thống.​

Mặc dù vậy, Phó Thống đốc cũng cho rằng, trong thời gian qua các ngân hàng vẫn đang gặp khó khăn trong việc thu giữ tài sản do khách hàng thiếu hợp tác hoặc sự phản kháng của bên bảo đảm, bên vay. Một số cơ quan chức năng ở nhiều nơi chưa phối hợp, chưa tham gia cùng ngân hàng vì chưa có hướng dẫn để phân công trách nhiệm.

Trong thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước sẽ đôn đốc các bộ, ngành để kịp thời ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn Nghị quyết 42 nhằm triển khai đồng bộ cũng như phối hợp từ các ngành, các cấp trong việc xử lý nợ xấu. Khi giải quyết được nợ xấu, sẽ làm mới lại quan hệ vay mượn, đồng thời làm sạch sẽ sổ sách và đặc biệt là toàn hệ thống bổ sung thêm nguồn thu nhập rất lớn, tạo tấm đệm tài chính vững chắc để có thể giảm lãi suất. Chính vì vậy, Phó Thống đốc Nguyễn Thị Hồng khẳng định, việc phấn đấu giảm lãi suất cho vay trong năm 2018 được Ngân hàng Nhà nước xem là một nhiệm vụ trọng tâm. Theo đó, để nâng cao tính lan tỏa trong việc điều chỉnh giảm lãi suất cho vay, Ngân hàng Nhà nước đã yêu cầu các ngân hàng chủ động truyền thông trên trang thông tin điện tử chính thức của ngân hàng mình ngay sau khi điều chỉnh giảm lãi suất.

Ngay sau Hội nghị triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2018, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Chỉ thị số 01/CT-NHNN ngày 10-1-2018 chỉ đạo toàn hệ thống các tổ chức tín dụng triển khai nhiệm vụ kế hoạch ngành ngân hàng; trong đó chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiếp tục rà soát và cân đối khả năng tài chính để áp dụng mức lãi suất cho vay hợp lý trên cơ sở lãi suất huy động và mức độ rủi ro của khoản vay, tiết giảm chi phí hoạt động, nâng cao hiệu quả kinh doanh để có điều kiện giảm lãi suất cho vay nhằm chia sẻ khó khăn với khách hàng vay.

Lê Anh