Không có chỗ để bàn lùi

Thứ Bảy, 20/05/2017, 12:06:21
 Font Size:     |        Print
 

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc luôn lắng nghe ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp để có những quyết sách đáp ứng đòi hỏi của cuộc sống. Ảnh: Quang Hiếu

Ðiều đọng lại mạnh mẽ nhất từ "Hội nghị Diên Hồng" giữa Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc và đại diện cộng đồng doanh nghiệp diễn ra vào ngày 17-5 vừa qua chính là những tràng pháo tay không dứt. một lần nữa Chính phủ và thành viên Chính phủ thể hiện quyết tâm biến lời nói thành hành động để xây dựng bộ máy kiến tạo, hành động, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển.

Hội nghị đối thoại năm nay diễn ra trong một bối cảnh đặc biệt khi mà Hội nghị Trung ương 5 vừa kết thúc với thông điệp mạnh mẽ khẳng định vai trò của doanh nghiệp tư nhân. Vậy nên con số ước tính khoảng 2.000 đại biểu trực tiếp tham dự hội nghị, gấp 4 lần năm ngoái, trong đó khối doanh nghiệp tư nhân khoảng 1.500 đại biểu, cùng khoảng 200 đại biểu từ khối doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), một số sứ quán và các định chế tài chính lớn, 100 đại biểu từ các doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp đã cổ phần hóa… đã cho thấy độ "nóng" và cả niềm trông đợi từ phía cộng đồng doanh nghiệp khi được hiến kế cùng Chính phủ nhằm xây dựng chương trình hành động thẳng thắn nhất.

Vẫn còn tình trạng "trên bảo dưới không nghe"

Còn nhớ đúng một năm trước vào ngày 16-5, Nghị quyết 35/NQ-CP ngày 16-5-2016 về hỗ trợ và phát triển doanh nghiệp đến năm 2020 được ban hành trong thời gian ngắn "kỷ lục", đã thể hiện quyết tâm chính trị rất cao của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ trong việc tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi, an toàn, thân thiện nhằm xây dựng cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam lớn mạnh, có năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững. Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp, ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Công nghiệp và Thương mại Việt Nam (VCCI) nhận định, đây là Nghị quyết đầu tiên đưa ba thông điệp căn bản: Doanh nghiệp là động lực của sự phát triển, Chính phủ giữ vai trò kiến tạo, khởi nghiệp là sự nghiệp của nhân dân. Tinh thần đột phá của Nghị quyết đã đem lại nhiều hứng khởi cho cộng đồng doanh nghiệp thời gian qua.

"Tôi mừng khi Thủ tướng có món quà cho cộng đồng doanh nghiệp năm nay là tránh, và không được thanh tra, kiểm tra chéo. Việc môi trường kinh doanh chậm cải thiện một phần do có tình trạng trên bảo dưới không nghe. Có trên 20 quy định đã rõ là không hợp lý nhưng vẫn được đưa ra", ông Lộc nói.

Một thực tế được Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng đề cập rất đáng suy nghĩ, đó là tình trạng doanh nghiệp bị quá tải vì kiểm tra. Có doanh nghiệp ở Ðồng Nai phản ánh một tháng bị thanh, kiểm tra đến ba lần, hay doanh nghiệp ở địa phương khác một năm bị kiểm tra tới 12 lần. Ðại diện cho cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam đã thẳng thắn nêu lên tình trạng doanh nghiệp đang chịu gánh nặng của những chi phí chính thức và không chính thức đối với các thủ tục liên quan đến tiếp cận đất đai, thuế, hải quan. Dù đã có nhiều bước cải thiện môi trường kinh doanh nhưng chi phí tuân thủ kinh doanh vẫn khá cao, chiếm tỷ lệ lớn trong cơ cấu chi phí kinh doanh của doanh nghiệp. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên như về phía công chức, vẫn có cán bộ "lộng hành", thờ ơ, chưa coi doanh nghiệp là đối tượng phục vụ, lương bổng thấp nhưng đạo đức công vụ cũng thấp dẫn đến tình trạng nhũng nhiễu. Bản thân doanh nghiệp cũng chưa nhận thức đủ về nền kinh tế thị trường, một số doanh nghiệp chấp nhận chung chi để được việc, ông Thân nói.

Bài phát biểu này của ông Thân nhận được sự tán đồng của đông đảo người dự. Ông Nguyễn Hữu Ðệ, Chủ tịch Công ty Hợp Lực cũng nhận được sự tán thành như vậy khi phát biểu: "Ở địa phương cán bộ đi chơi quá nhiều". Ðó chính là nguyên nhân làm chậm tiến trình cải cách bởi vẫn tồn tại lỗ hổng trong việc thực thi từ trung ương đến địa phương, trong phân định trách nhiệm của địa phương đối với việc tiếp nhận, xử lý kiến nghị của doanh nghiệp.

Hạn chế hình sự hóa các quan hệ kinh tế

Ðó là ý kiến ngắn gọn, súc tích nhưng mang nhiều thông điệp rõ ràng từ Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao Lê Minh Trí. Ông cho rằng, Nghị quyết 35 là cơ sở pháp lý hết sức quan trọng hỗ trợ tích cực cho người dân yên tâm làm ăn nhưng đến nay vẫn còn nhiều hạn chế. Từ Nghị quyết cho thấy quyết tâm của Chính phủ nhưng khi triển khai bên dưới còn chậm, chưa đồng đều. Do đó, đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đề xuất Thủ tướng tăng cường chỉ đạo thanh tra, kiểm tra, giám sát với cấp dưới, thậm chí xử lý trường hợp cụ thể để có tính răn đe.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định, môi trường kinh doanh tốt phải bảo đảm không chỉ có tự do kinh doanh, tự do sáng tạo mà còn an toàn với người đầu tư. Ảnh: Quang Hiệu

"Thứ hai là tập trung rà soát các thủ tục hành chính vốn cản trở sự phát triển của doanh nghiệp. Chúng ta đã cải cách thủ tục hành chính nhiều năm và bây giờ phải tiếp tục cải cách, cái nào không cần thiết thì bỏ, đẩy mạnh công khai, minh bạch các thủ tục hành chính, đỡ bớt phiền hà", Viện trưởng Kiểm sát nhân dân tối cao nói. Ngành kiểm sát hạn chế và không hình sự hóa các quan hệ dân sự, hành chính và kinh tế, lời cam kết trong phát biểu ngắn của ông Trí đã nhận được những tràng pháo tay trong hội trường.

Chính phủ tập trung vào hai lĩnh vực then chốt

Những cam kết mạnh mẽ tạo nên cảm hứng lan tỏa trong cộng đồng doanh nghiệp. Nhưng phải làm sao để chuyển từ lời nói thành hành động lại là cả một chặng đường đầy khó khăn. Vậy nên, "món quà" mà Thủ tướng Chính phủ trao cho các doanh nghiệp chính là lời kết luận tại hội nghị: "Hôm nay chúng ta nói rất nhiều về kiểm tra chồng chéo, do đó, tôi yêu cầu ra ngay chỉ thị không được kiểm tra quá 1 lần trong một năm. Chỉ thị số 20 sẽ được ký trong ngày hôm nay với nội dung không kiểm tra doanh nghiệp quá 1 lần/năm".

Thủ tướng khẳng định để các nhà đầu tư, doanh nghiệp yên tâm rằng, Chính phủ kiến tạo, liêm chính, phục vụ phải xây dựng và bảo đảm môi trường kinh doanh tốt, thân thiện, có năng lực cạnh tranh cao; không chỉ có tự do kinh doanh, tự do sáng tạo mà còn an toàn với người đầu tư, kinh doanh, tài sản, vốn đầu tư; không chỉ có chi phí giao dịch thấp mà còn rủi ro thấp; không chỉ độc quyền kinh doanh được kiểm soát mà còn chống hàng giả, hàng nhái hiệu quả để bảo đảm môi trường kinh doanh công bằng, hiệu quả; các nhà đầu tư, doanh nghiệp không chỉ được tôn trọng mà còn được vinh danh; môi trường kinh doanh có độ tin cậy cao, vững chắc để mọi người yên tâm và mở rộng kinh doanh.

Với tinh thần đó, hai lĩnh vực then chốt được Chính phủ cam kết sẽ tập trung giải quyết bao gồm: Một là tiếp tục kiến tạo môi trường kinh doanh công bằng, thân thiện, khuyến khích đầu tư, bảo đảm thực thi pháp luật. Và hai là nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam, tối ưu hóa các thành tựu công nghệ của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Minh Vũ

Chia sẻ