Xe buýt ngoại thành

Thứ Năm, 03/05/2018, 16:16:37
 Font Size:     |        Print
 

Nâng cao chất lượng xe buýt là cách hữu hiệu kết nối nội thành với ngoại thành.

Trước áp lực tăng dân số cũng như điều kiện hạ tầng giao thông còn nhiều bất cập, việc “phủ sóng” phương tiện xe buýt ở khu vực ngoại thành để giảm phương tiện cá nhân di chuyển vào nội thành là chuyện đã được các cơ quan tính đến và đạt hiệu quả nhất định. Song, để thu hút người dân sử dụng phương tiện vận tải công cộng nhiều hơn nữa vẫn còn không ít việc phải làm.

Người dân hào hứng

Từ việc ngại ngần di chuyển, hiện nay, bà Nguyễn Kim Dung ở chợ Bái (xã Minh Tân, huyện Phú Xuyên) có thể thường xuyên lên thăm con cháu ở khu vực Giáp Bát (Hà Nội) khi tuyến xe buýt 108 Minh Tân - Thường Tín được mở. “Xe buýt dừng ngay trước cửa nhà, tôi đi một mạch lên Thường Tín, từ đó đi tiếp xe tuyến lên Giáp Bát, vậy là gặp con rất tiện, không phải gọi tắc-xi tốn kém. Trước đây chưa có xe buýt, tôi phải nhờ người nhà chở 10 km ra tận đường cao tốc để bắt xe về trung tâm Hà Nội, rất vất vả”, bà Dung chia sẻ.

Theo tìm hiểu, toàn tuyến Minh Tân - Thường Tín có cự ly hơn 31 km với 10 xe buýt loại 30 chỗ; giá vé 9.000 đồng/khách/lượt; hoạt động từ 4 giờ 25 phút sáng đến 21 giờ, tạo thuận lợi cho người dân thuộc các xã miền đông huyện Phú Xuyên: Minh Tân, Quang Lãng, Tri Thủy, Phúc Tiến…

Ở một tuyến khác, xe buýt 75 Hương Sơn - Yên Nghĩa, chạy qua quốc lộ 21B tổng chiều dài 46 km, với tần suất 20 phút/chuyến, mùa lễ hội 15 phút/chuyến. Ngoài ra, khu vực này còn được “phủ sóng” với các tuyến buýt là xe số 101 kết nối bến xe Giáp Bát - Vân Đình; 102 bến xe Yên Nghĩa - Vân Đình; 103 bến xe Mỹ Đình - Hương Sơn, tạo thuận tiện cho người dân, đặc biệt là sinh viên các huyện Thanh Oai, Ứng Hòa, Mỹ Đức di chuyển. Trải qua nhiều năm, quốc lộ 21B chưa được mở rộng, trong khi phương tiện giao thông tăng nhanh khiến nhiều đoạn tắc nghẽn. Ông Trần Đức Nguyên (thị trấn Vác - Thanh Oai) cười thoải mái: “Mật độ phương tiện cao nên va chạm giao thông cũng thường xuyên xảy ra. Có xe buýt, tôi có thêm lựa chọn để đi lại an toàn, giảm tiền xăng”. Còn bạn Lê Ngọc Yến (sinh viên Trường ĐH Quốc gia Hà Nội) không giấu được cảm giác phấn khởi: “Nhà em ở Kim Bài, nếu trọ học ở gần trường thì mỗi năm gia đình sẽ mất một khoản tiền. Nhờ xe buýt thuận tiện cho việc đi - về nên em chọn ở nhà với bố mẹ, lại có thể dạy em trai học”.

Là đơn vị vận hành, Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) cho biết: Ở khu vực ngoại thành không chỉ vé lượt, lượng vé tháng trên các tuyến mới tăng nhanh, mà vé tháng liên tuyến cũng ngày càng có nhiều người mua. Điều đó cho thấy hành khách ở các khu vực này thật sự hào hứng với mạng lưới xe buýt của thành phố.

Cần nhiều biện pháp khuyến khích

Trong năm 2018, Transerco sẽ tiếp tục mở thêm 14 tuyến buýt. Theo Phó Tổng Giám đốc Transerco Nguyễn Công Nhật, các tuyến buýt mở ra để kết nối khu vực thị trấn, đông dân... thuộc các huyện ngoại thành mà hành khách tiếp cận xe buýt còn khó khăn sẽ được trung chuyển, kết nối với mạng lưới buýt nội đô. Ngoài ra ở một số nơi điều kiện hạ tầng hạn chế, mặt cắt đường hẹp sẽ nghiên cứu thí điểm minibus.

Song, dẫu các cơ quan chức năng của thành phố Hà Nội đã mở rộng mạng lưới xe buýt nói chung, xe buýt ngoại thành nói riêng với các hình thức khuyến khích như trợ giá, cải thiện chất lượng phục vụ, đầu tư xe mới…, số người dân tham gia tăng nhưng vẫn chưa đạt được hiệu quả như mong muốn. Quá nhiều người dân vẫn chọn phương tiện cá nhân (xe máy) di chuyển. Trong khi đó nhiều tuyến xe buýt từ ngoại thành chỉ lác đác hành khách, thậm chí trong giờ cao điểm.

Tìm hiểu thực tế tại các tuyến dọc quốc lộ 3 đi Đông Anh, Sóc Sơn, hay quốc lộ 1A cũ đi Thanh Trì, Thường Tín, Phú Xuyên… các điểm dừng còn quá nhiều bất cập. Nhiều điểm chìm trong bụi bặm, do không có vỉa hè nên hành khách chờ phải đứng ngay dưới lòng đường. Nhiều hành khách nơm nớp lo sợ vì các phương tiện khác di chuyển quá nhanh, mà sau lưng là hàng rào hoặc mương nước nên “không biết đứng thế nào để bảo đảm an toàn”. Nhiều điểm dừng đặt ở những nơi hoang vắng, không có nhà dân, ít người qua lại. Vào những lúc chiều tối, người dân ngại đứng chờ hoặc xuống xe buýt tại những vị trí này do lo sợ mất an ninh.

Một rào cản khác: Do đặc thù của người dân ngoại thành là sống phân tán, việc tiếp cận xe buýt khó khăn vì muốn di chuyển từ nhà tới điểm dừng để chờ thì phải đi xe máy. Muốn gửi xe máy để đi xe buýt lại không có điểm gửi. Hay người dân ở xã Sơn Đồng (Hoài Đức) phản ánh, nhu cầu đi lại của người dân tại đây khá lớn, nhưng điểm trung chuyển xe buýt lại nằm sâu trong khu vực khu Trung tâm thể thao Hoài Đức buộc mọi người phải đi bộ tới 1 km.

Ông Nguyễn Duy Khánh - Trường trung cấp nghề số 10 (Bộ Quốc phòng) nhiều năm đi xe buýt nhận xét: “Muốn giảm thiểu phương tiện cá nhân, nhà nước cần nhiều biện pháp quyết liệt hơn! Trước mắt, cần tạo điều kiện để người dân tiếp cận các tuyến xe buýt một cách thuận lợi nhất”. Ông Khánh cũng nói thêm: “Người ta thường lầm tưởng xe buýt đi chậm hơn xe cá nhân nhưng không phải, mà là do xe cá nhân “chiếm” đường của xe buýt, lách lên vỉa hè nên mới có thể đi nhanh hơn. Việc hình thành đường riêng cho xe buýt thường giống BRT là rất khó vì mặt đường ở Hà Nội khá nhỏ. Các cơ quan chức năng cần nghiên cứu mở rộng thêm nhiều tuyến xe buýt kết nối, xe buýt mini, school bus, nâng cấp nhà chờ…”.

Dù đã bắt đầu “vươn tay” ở ngoại thành, song để xe buýt trở thành phương tiện chủ lực, thành phố Hà Nội cần có nhiều biện pháp khuyến khích, như ông Bùi Danh Liên - Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Hà Nội khẳng định: “Cứ làm tốt vận tải công cộng, người dân sẽ bỏ dần xe máy!”. Đồng quan điểm ấy, TS Đào Ngọc Nghiêm - Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển Đô thị Hà Nội, phân tích: “Chúng ta bố trí những điểm dừng, đỗ, điểm đón khách thích hợp thì sẽ phát triển tốt các loại hình xe buýt và khuyến khích người dân đi bộ. Muốn thế, phải quản chặt các loại hình phương tiện giao thông khác!”.

Kinh nghiệm ở nhiều nước cho thấy, họ khuyến khích người dân bằng các hình thức miễn trừ và tặng thưởng (như trên mỗi tem vé tháng có mã số, hằng tháng quay thưởng ngẫu nhiên sẽ chọn ra một số để tặng thưởng hiện vật). Mở rộng đối tượng miễn vé như trẻ em dưới tám tuổi, người già trên 60 tuổi, giảm 50% giá cho gia đình sử dụng vé tháng.

HẢI MIÊN

Chia sẻ