Những lo ngại một chiều

Thứ Sáu, 10/08/2018, 14:27:01
 Font Size:     |        Print
 

Nhóm nhạc thần tượng xứ Hàn EXID vừa biểu diễn tại Việt Nam trong đêm Heartbeat V 31-7.

Ðã có không ít hoạt động hợp tác văn hóa Hàn - Việt được tổ chức dưới nhiều hình thức. Thế nhưng, có vẻ như, những hợp tác dạng này mới chỉ mang lại hiệu quả một chiều.

Dồn dập các hoạt động

Câu chuyện “làn sóng Hàn” đi vào nước ta không phải là chuyện mới mà đã diễn ra lẻ tẻ suốt nhiều năm qua. Thế nhưng, có lẽ chưa bao giờ, những hợp tác văn hóa Hàn - Việt lại diễn ra trên diện rộng như thời gian gần đây.

Tối 31-7, chương trình V Heartbeat số thứ 2 đã diễn ra với sự tham gia của hàng loạt cái tên đình đám đến từ Kpop cũng như Vpop, chẳng hạn như EXID, The Boyz, Soobin Hoàng Sơn, Bích Phương, Bảo Anh, ngoài ra còn có Monstar, Lime, Hoa Vinh… Ðây là sự kiện nằm trong chuỗi sự kiện âm nhạc V Heartbeat của Vlive, thuộc dự án hợp tác công nghiệp âm nhạc Hàn Quốc - Việt Nam được ký kết hồi cuối tháng 5. Trước đó, số đầu tiên cũng được tổ chức rầm rộ đầu tháng 7.

Theo đó, chương trình được tổ chức mỗi tháng một lần, dựa trên bảng xếp hạng (BXH) V Heartbeat Rank, BXH này được tổng hợp từ các con số trên BXH âm nhạc Việt Nam (do CPI x KMCA x Naver thực hiện) và lượng tìm, bình chọn cho MV của các nghệ sĩ Việt trên Vlive. Những đơn vị đứng ra ký kết bản ghi nhớ này bao gồm Trung tâm Báo chí và Hợp tác truyền thông Quốc tế (CPI) của Cục Thông tin đối ngoại (Bộ Thông tin và Truyền thông), Tập đoàn Naver (Hàn Quốc) và Hiệp hội Nội dung âm nhạc Hàn Quốc (KMCA).

Một số chương trình, cuộc thi mang màu Hàn Quốc cũng bắt đầu chen chân vào đời sống văn hóa giải trí ở ta. Steps2Fame - chương trình tìm kiếm thần tượng chuẩn Hàn mùa đầu tiên do bốn vị giám khảo Hàn - Việt, gồm: Krazy Park, Eddy S Park, Thu Minh, Touliver đứng đầu vừa khép lại hồi tháng năm và đang lên kế hoạch mùa thứ hai. Theo tìm hiểu, chương trình này đưa mô hình luyện Idol đang cực kỳ thịnh hành và thành công tại Hàn Quốc vào áp dụng cho các thí sinh đoạt giải. Các thí sinh được huấn luyện một cách khoa học và bài bản với các lớp học về: Ðào tạo thanh nhạc, định hình phong cách ngôi sao, nâng cao kỹ năng trình diễn và vũ đạo, phát triển khả năng sáng tác và chơi nhạc cụ, rèn luyện và phát triển ngoại hình, học ngoại ngữ, trực tiếp xem các live show nổi tiếng ở thị trường quốc tế, thực hiện sản phẩm debut (sản phẩm đầu tay)… Trong đó, khóa học đặc biệt nhất chính là kỳ tu nghiệp ngắn hạn tại Hàn Quốc (6 tháng) để học hỏi những kỹ năng tốt nhất của một nghệ sĩ khi xuất hiện trước công chúng.

Hội sách bản quyền Hàn Quốc được giới thiệu là nơi giao lưu trực tiếp giữa ngành xuất bản hai nước cũng vừa được tổ chức cuối tháng 7 vừa qua. Sự kiện được tổ chức bởi Văn phòng Hội Xuất bản Việt Nam tại TP Hồ Chí Minh và Viện Chấn hưng công nghiệp văn hóa xuất bản Hàn Quốc. Theo đó, hội sách có sự tham gia của 23 nhà xuất bản Hàn Quốc và 28 nhà xuất bản, công ty sách của Việt Nam. Hoạt động chính chủ yếu là trưng bày sách và các ấn phẩm xuất bản của Hàn Quốc, cùng các cuộc trao đổi, đàm phán về bản quyền, giao lưu về nghề xuất bản giữa hai nước; đồng thời, giới thiệu các tác phẩm cũng như trao đổi với các đối tác Việt Nam về bản quyền. Tại đây, còn có bàn tặng miễn phí các ấn phẩm xuất bản để công chúng có thể đọc thêm và tìm hiểu về ngành xuất bản Hàn Quốc. Các đầu sách có bản in giới thiệu bằng tiếng Việt, bìa và một số trang minh họa.

Năm ngoái, hai bên cũng có nhiều kế hoạch đẩy mạnh hợp tác thông qua việc chia sẻ các kinh nghiệm về năng lực cạnh tranh ngành công nghiệp nội dung văn hóa ở mức độ cao của Hàn Quốc và sự đáp ứng thời đại công nghệ thông tin truyền thông đi đầu, cũng như chia sẻ thông tin và tài liệu về chính sách của ngành du lịch Hàn Quốc. Ngoài ra, còn có hàng loạt chương trình hợp tác đơn lẻ mang tính cá nhân, trải rộng trên nhiều lĩnh vực liên quan tới văn hóa - nghệ thuật khác nữa.

Có đi - có lại?

Văn hóa Hàn Quốc với sự hấp dẫn của mình, không chỉ ảnh hưởng ở Việt Nam mà đã lan tỏa ra khắp châu Á, và một số quốc gia khác trên thế giới. Việc du nhập văn hóa đó, dù muốn hay không muốn, cũng sẽ diễn ra một cách hết sức tự nhiên. Bởi lẽ, chủ nhân và đối tượng thụ hưởng văn hóa của chúng ta hiện nay là lớp trẻ. Một bộ phận không nhỏ trong số đó, lại nhìn về Kpop với một sự ngưỡng vọng và ước mơ, lấy công thức thành công của họ làm công thức chuẩn của mình.

Nói hợp tác nghĩa là có đi có lại. Thế nhưng, nhìn lại những hợp tác Hàn – Việt trong thời gian qua, chiều văn hóa Hàn Quốc sang Việt Nam thì rõ nhưng chiều ngược lại hình như chưa được đậm nét; thậm chí chúng ta đang có xu hướng bị Hàn hóa. Chẳng cần nhìn đâu xa, điện ảnh, thời trang, đặc biệt là âm nhạc ở nước ta đang bị Kpop lũng đoạn. Trong một lần ngồi trò chuyện cùng đạo diễn Ðặng Nhật Minh, ông từng phải kêu lên: “Giờ có những bộ phim khi xem xong, tôi chả biết phim Việt Nam hay phim Hàn Quốc. Thậm chí, những diễn viên người Việt Nam đóng đấy nhưng mình cứ ngờ ngợ như nước ngoài. Phát âm hình như cũng lơ lớ. Một thứ tiếng Việt ở đâu đó”. Trong âm nhạc, nhiều ban nhạc ra đời, nhiều lứa nghệ sĩ mới xuất hiện nhưng nhìn từ đầu tới chân, thật khó mà nói rằng đó là người Việt Nam. Lời nhạc đá chút tiếng Hàn mới gọi là mốt. Vũ đạo bắt mắt chẳng khác gì những idol chính hiệu. Kể cả những vụ đạo nhạc, đạo ý tưởng ồn ào trong thời gian qua thì cũng sặc mùi Hàn.

Sự thiếu tự chủ của rất nhiều người trẻ trong tiếp nhận, học hỏi những giá trị văn hóa ngoại lai đang làm dấy lên nhiều lo ngại về sự hòa tan văn hóa trong bối cảnh hội nhập. Những lo ngại đó càng bị tô đậm, bởi rất nhiều trong số đó đang là những chủ thể sáng tạo của nền nghệ thuật nước nhà.

Cốc Vũ