Lắng nghe nhân dân, kịp thời giải quyết những bức xúc, bất hợp lý trong cuộc sống (Tiếp theo và hết) (*)

Thứ Năm, 17/05/2018, 03:58:05
 Font Size:     |        Print
 

Người dân Điện Biên nghe ý kiến phát biểu của lãnh đạo các cấp tại buổi đối thoại.

Bài 2: Thường xuyên đối thoại, tiếp xúc với dân -

Tiếp xúc, đối thoại với nhân dân là hoạt động quan trọng góp phần tăng cường sự hiểu biết, chia sẻ giữa cấp ủy, chính quyền các cấp và người dân. Thực tế những năm qua cho thấy, trình độ dân trí không ngừng nâng lên và nhu cầu tiếp nhận thông tin của người dân là rất lớn.

Việc lắng nghe, đối thoại với nhân dân của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền ngày càng trở nên cần thiết và quan trọng, được dư luận đồng tình, hoan nghênh. Vì vậy, hoạt động đối thoại với nhân dân rất cần khắc phục các hạn chế, khó khăn để lan tỏa mạnh mẽ.

Còn không ít khó khăn

Ở TP Đà Nẵng, dự án Khu đô thị sinh thái Hòa Xuân đã được phê duyệt từ năm 2008 nhưng sau 10 năm vẫn chưa thể triển khai. Theo các đồng chí lãnh đạo MTTQ phường Hòa Xuân, quận Cẩm Lệ, việc tiến hành đối thoại, vận động bà con ủng hộ chủ trương của thành phố thực hiện dự án, nhận đền bù và di dời đến chỗ ở mới đã được tiến hành từ năm 2010 nhưng đến nay vẫn chưa hoàn thành. Hiện, có hơn 80 hộ dân cương quyết không nhận đền bù, không ủng hộ mặc dù các quyền lợi đã được nâng lên cao nhất. Trước đó, từ sự vận động, đối thoại, lắng nghe của các cấp ủy, chính quyền, đã có 5.820 hộ dân Hòa Xuân nhận đền bù và di dời đến nơi ở mới (chiếm 99,7%).

Trong buổi làm việc với chúng tôi, cán bộ lãnh đạo phường, quận cho biết: Không thể nhớ nổi bao nhiêu lần tổ chức đối thoại, lắng nghe ý kiến của các hộ dân không chịu di dời, không biết bao nhiêu lần bị người dân hắt hủi, không tiếp chuyện, lảng tránh… Các ban, ngành, đoàn thể địa phương đã dành rất nhiều thời gian, công sức để lắng nghe, tiếp thu nguyện vọng của bà con. Chủ trương của chính quyền là kiên trì thuyết phục bà con ủng hộ quyết định của thành phố trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời sẵn sàng tạo mọi điều kiện để bà con ổn định cuộc sống tại nơi ở mới; hạn chế đến mức thấp nhất việc tiến hành xử lý hành chính mặc dù thời hạn để thực hiện dự án đã quá rất lâu rồi. Nhận thấy đây là “điểm khó” trong việc vận động nhân dân thực hiện các chủ trương, quyết định của thành phố, các đồng chí lãnh đạo Thành ủy, UBND thành phố Đà Nẵng cũng dành thời gian nhiều lần đến thăm, làm việc với Giáo xứ, thăm các hộ dân nơi đây để lắng nghe ý kiến, giải thích, động viên bà con.

Các cán bộ MTTQ và dân vận phường Hòa Xuân cho biết: “Đã có thời điểm, chúng tôi rất mệt mỏi và buồn phiền bởi vận động bà con đến chỗ ở mới là nơi có địa thế tốt hơn rất nhiều: đường giao thông trước nhà rộng 5,5 m; các lô đất đền bù cho bà con rộng 100 m2, vuông vức, thoáng mát; vị trí đất cao, khi mưa bão hầu như không bị ngập lụt... Khu tái định cư dành cho nhân dân rất gần nơi ở cũ và đây là những con đường không có ngõ, không có hẻm, có nghĩa là tất cả các hộ dân đều ở mặt đường... Thế nhưng, bà con vẫn chưa nghe theo, chưa ủng hộ”.

Tại xã Phú Cường, huyện Sóc Sơn (Hà Nội), nơi liên quan trực tiếp rất nhiều dự án mở đường giao thông và mở rộng Sân bay quốc tế Nội Bài, các đồng chí lãnh đạo xã cho biết: Để người dân hiểu và ủng hộ chính quyền ngay từ những ngày đầu thực hiện các dự án phát triển kinh tế, xã hội thì các chính sách, chủ trương của trung ương, thành phố phải thống nhất và phù hợp thực tế. Trong những năm qua, tại Phú Cường, quá trình triển khai thu hồi, đền bù đất đai cho người dân gặp không ít khó khăn do cơ chế, chính sách thường xuyên thay đổi, nhất là việc có thời điểm tiền đền bù giai đoạn sau cao hơn giai đoạn trước. Điều này dẫn đến nghịch lý: Những hộ dân ủng hộ chính quyền, ủng hộ địa phương, gương mẫu di dời trước thì lại nhận đền bù ít hơn những hộ dân đi sau, những hộ chây ỳ...

Về vấn đề này, Bí thư Đảng ủy xã Phú Cường Trần Anh Tuấn cho rằng: Vì thực trạng đó, một số người dân đã nghi ngờ lãnh đạo xã, huyện không quan tâm quyền lợi chính đáng của bà con, có “lợi ích nhóm”, tư túi. Từ đó, nảy sinh tâm lý bức xúc, không tin chính quyền, không tiếp xúc với cán bộ xã. Thậm chí, trước đây có nhiều buổi họp về đền bù, giải phóng mặt bằng, người dân không mời đại diện chính quyền tham gia, hoặc có người của xã, huyện đến họp nhưng không mời chủ trì. Để bà con ủng hộ, lãnh đạo xã, huyện đã phải vượt qua nhiều khó khăn, có khi phải đứng đối thoại với nhân dân cả một ngày để giải thích thấu đáo...

Qua việc thực hiện đối thoại với nhân dân, lãnh đạo Ủy ban MTTQ tỉnh Điện Biên thẳng thắn đánh giá: Vẫn còn những hạn chế trong thực tế đối thoại. Đáng chú ý, có hội nghị đối thoại chưa đạt yêu cầu bởi chính đơn vị tổ chức đối thoại chưa xác định nội dung, vấn đề đối thoại, cho nên tổ chức như hội nghị tiếp xúc cử tri. Về phía người dân cũng vì chưa hiểu rõ bản chất của đối thoại cho nên nhiều người “lạc đề”, thay vì giữ vai trò chủ thể được hỏi để chính quyền trả lời thì người dân lại “thỏ thẻ” kiến nghị cái này, xin cấp cái kia… Bên cạnh đó, Ủy ban MTTQ tỉnh Điện Biên chưa tổ chức đối thoại ở cấp tỉnh, vì đến nay tỉnh chưa ban hành Quy chế đối thoại giữa cấp ủy, chính quyền với nhân dân, dẫn đến chưa có cơ sở thực hiện...

Qua tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng của người dân ở Hà Nội, Đà Nẵng, Điện Biên, cho thấy một vấn đề quan trọng được rất nhiều người đặc biệt quan tâm là “hậu đối thoại”. Cho dù kết quả bước đầu sau các buổi đối thoại đã được người dân ghi nhận, hoan nghênh nhưng còn đó nhiều lo lắng, băn khoăn về việc thực hiện lời hứa, thực hiện các chỉ đạo khắc phục bất hợp lý sẽ được triển khai như thế nào trong thực tế cuộc sống. Đây cũng là khâu rất quan trọng khẳng định uy tín của cấp ủy, chính quyền đối với việc giải quyết đến nơi đến chốn những vấn đề đặt ra trong cuộc sống, những nguyện vọng chính đáng của người dân.

Lan tỏa hơn nữa đối thoại với nhân dân

Đại hội XI của Đảng đã khẳng định, các cấp ủy đảng và chính quyền phải thường xuyên đối thoại, lắng nghe, học hỏi, tiếp thu ý kiến, giải quyết các khó khăn, vướng mắc của nhân dân; tin dân, tôn trọng những người có ý kiến khác; làm tốt công tác dân vận, có cơ chế, pháp luật để nhân dân bày tỏ chính kiến, nguyện vọng và thực hiện quyền làm chủ của mình. Theo tinh thần đó, đối thoại trực tiếp với nhân dân là gặp mặt, bàn bạc, thảo luận trực tiếp giữa người đứng đầu các cấp ủy đảng, người đứng đầu chính quyền với nhân dân nhằm tranh thủ ý kiến đóng góp và tham vấn ý kiến về xây dựng hệ thống chính trị, xây dựng và thực hiện các chủ trương phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh; về lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy đảng, quản lý, điều hành của chính quyền; hoạt động của MTTQ Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội; ghi nhận để giải quyết kịp thời và có hiệu quả những bức xúc, kiến nghị hợp pháp, chính đáng của nhân dân.

Có thể thấy rằng, việc quy định cụ thể, rõ ràng về trách nhiệm của người đứng đầu trong việc trực tiếp thực hiện tiếp, đối thoại với công dân được coi là một bước tiến quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phát huy dân chủ, hướng tới bảo vệ, bảo đảm quyền con người, quyền công dân. Nhận thức rõ ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác này, mặc dù Luật Tiếp công dân mới có hiệu lực chưa lâu, Nghị định hướng dẫn đến thời điểm hiện nay còn chưa có hiệu lực thi hành, nhưng một số bộ, ban, ngành và địa phương đã tích cực, chủ động triển khai thực hiện để đưa các quy định của Luật và Nghị định vào cuộc sống.

Theo phản ánh của người dân tại Đà Nẵng, Hà Nội, Điện Biên..., sau những buổi trực tiếp đối thoại với lãnh đạo địa phương, tuy không hài lòng tất cả những giải đáp nhưng hầu hết mọi người đều vui mừng và bày tỏ sự tin tưởng vào đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; tin cậy và tôn trọng việc giải quyết của người đứng đầu. Đồng thời, thẳng thắn phản ánh tâm tư, nguyện vọng của bản thân về những vụ việc mà chính quyền và người dân còn chưa có tiếng nói chung. Chính vì vậy, tại các địa phương, đơn vị đã và đang xuất hiện, tồn tại những điểm nóng, những bức xúc của người dân, việc đối thoại với nhân dân cần được tổ chức kịp thời, quyết liệt, chủ động với tinh thần phục vụ nhân dân, khẳng định uy tín, bản lĩnh, trí tuệ của người đứng đầu.

Qua các lần tiếp xúc, đối thoại với nhân dân, các đồng chí lãnh đạo các cơ quan chức năng, các địa phương của Đà Nẵng, Hà Nội, Điện Biên cho biết: Trong thực tế, người dân rất mong muốn được trực tiếp gặp người đứng đầu cơ quan, chính quyền, qua đó xử lý và giải quyết các khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh của mình. Để giúp người đứng đầu cơ quan trực tiếp thực hiện đối thoại với nhân dân đạt hiệu quả cao, cơ quan, đơn vị có chức năng tham mưu cần có sự chuẩn bị chu đáo, kỹ lưỡng, phân tích, dự báo tốt các tình huống, thực hiện và vận dụng đúng các quy định của pháp luật về tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Đặc biệt, cần nắm vững, hiểu thấu đáo thực tế, chia sẻ với những tâm tư, nguyện vọng của người dân.

Bên cạnh đó, người đứng đầu địa phương, cơ quan, đơn vị phải sẵn sàng tâm thế đối thoại, tiếp xúc với nhân dân và việc đối thoại cần triển khai càng sớm càng tốt, thể hiện sự gần dân, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trước nhân dân. Được biết, hiện nay nhiều tỉnh ủy, thành ủy đã ban hành quy chế đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy và chính quyền với nhân dân: Thành ủy Đà Nẵng ban hành Quyết định số 11660-QĐ/TU về việc ban hành Quy chế đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu các cấp ủy đảng, người đứng đầu chính quyền các cấp với nhân dân. Tỉnh ủy Vĩnh Phúc ban hành Quyết định số 55-QĐ/TU về việc ban hành Quy chế đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy đảng, chính quyền các cấp với nhân dân trên địa bàn tỉnh.

Thành ủy Hà Nội ban hành Quyết định số 2200-QĐ/TU về việc ban hành Quy chế tiếp xúc, đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy chính quyền các cấp với MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân trên địa bàn thành phố. UBND tỉnh Phú Yên ban hành Quyết định số 21/2017/QĐ-UBND ban hành quy chế đối thoại giữa người đứng đầu chính quyền các cấp với nhân dân trên địa bàn tỉnh…

Theo đánh giá của Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam: Việc tiếp xúc, đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp với nhân dân đã và đang được Ban Thường trực Ủy ban MTTQ xã, phường, thị trấn ở các địa phương phối hợp chặt chẽ với cấp ủy và chính quyền cùng cấp tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả. Thông qua đối thoại, các cấp ủy, chính quyền đã trực tiếp nắm bắt, thấu hiểu tâm tư, nguyện vọng, sáng kiến, kiến nghị của nhân dân về xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, nâng cao hiệu quả hoạt động của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội. Đồng thời, thông qua việc lãnh đạo, chỉ đạo giải quyết kịp thời, hiệu quả những kiến nghị và những vấn đề bức xúc của nhân dân đã góp phần quan trọng nâng cao trách nhiệm phục vụ nhân dân của người đứng đầu cấp ủy, người đứng đầu chính quyền, cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, thực thi công vụ.

Có thể khẳng định, việc tiếp xúc, đối thoại của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp góp phần phát huy dân chủ, giúp nhân dân tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền thật sự trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các cấp ủy, góp phần thực hiện hiệu lực, hiệu quả quản lý, điều hành của chính quyền các cấp. Chính nhờ việc tăng cường tiếp xúc, đối thoại với nhân dân, trong đó quan trọng là vai trò của người đứng đầu đã giúp chính quyền địa phương nắm bắt và giải quyết kịp thời tâm tư, nguyện vọng chính đáng của người dân.

Thực tiễn cho thấy, nơi nào thực hiện tốt quy chế tiếp xúc, đối thoại với nhân dân ở đó tạo được cầu nối hiệu quả giữa chính quyền và nhân dân, giúp hạn chế đơn thư khiếu nại, tố cáo, đồng thời phát huy quyền làm chủ của nhân dân để góp phần xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền gần dân, do dân, vì dân.

* Bài 1: Gần dân, sát dân, thấu hiểu nhân dân

-----------------------------

(*) Xem Báo Nhân Dân từ số ra ngày 16-5-2018.

SONG LINH, MAI HOÀNG, LÊ LAN

Chia sẻ