Một mô hình thân thiện

BÀI & ẢNH: TUẤN MINH

Thứ hai, 13/05/2019 - 04:04 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Những buổi tư vấn, hỗ trợ làm tăng sự cởi mở và tin tưởng đối với người nghiện ma túy trong việc điều trị.

Là địa phương đầu tiên trên cả nước đưa mô hình “Hỗ trợ tư vấn pháp lý và xã hội, chuyển gửi đối với người tham gia cai nghiện ma túy” vào triển khai thông qua những điểm tư vấn hỗ trợ - điều trị nghiện ma túy tại các trạm y tế phường, cách làm này của Hà Nội đã nhận được sự hưởng ứng của những người điều trị bởi họ không phải chịu sự gò bó, ép buộc như trong các trung tâm cai nghiện.

Hai quận Long Biên và Nam Từ Liêm được chọn là nơi triển khai thí điểm trong các năm 2019-2020. Tại lễ ra mắt mô hình “Hỗ trợ tư vấn pháp lý và xã hội, chuyển gửi đối với người tham gia cai nghiện ma túy” vừa diễn ra tại Trung tâm Văn hoá - Thể thao phường Bồ Đề (quận Long Biên), ông Hoàng Thành Thái, Phó Giám đốc Sở Lao động - Thương binh & Xã hội (LĐ-TB&XH) Hà Nội cho biết, theo số liệu thống kê mới nhất, Hà Nội có 13.410 người nghiện có hồ sơ quản lý, trong đó, 57% sử dụng ma túy tổng hợp dạng “đá”. Trên thực tế, số lượng người nghiện, sử dụng ma túy (NSDMT) cao hơn rất nhiều. Vì vậy, cần phải thiết lập một mạng lưới giúp cộng đồng sớm phát hiện, tiếp cận, cung cấp các dịch vụ y tế và tâm lý xã hội cho NSDMT với mục tiêu hỗ trợ quá trình điều trị lâu dài, chuyển gửi tới các dịch vụ hỗ trợ xã hội giúp hòa nhập cộng đồng và dự phòng tái nghiện cho đến khi đạt được kết quả cao nhất về thể chất và tinh thần.

Đây là mô hình đầu tiên tại Việt Nam có sự tham gia của lực lượng công an hành chính cấp phường, xã trong việc giới thiệu, kết nối, chuyển gửi NSDMT đến với các cơ sở tư vấn và hỗ trợ điều trị tự nguyện. Cách làm này sẽ giúp phát hiện, sàng lọc NSDMT về mức độ sử dụng, mức độ rối loạn tâm thần, nguy cơ nhiễm HIV, viêm gan và một số bệnh khác để chuyển gửi các cơ sở dịch vụ điều trị. Đối tượng áp dụng cho mô hình này gồm NSDMT có nơi cư trú ổn định trên địa bàn các phường tham gia thí điểm, người đã hoàn thành chương trình cai nghiện ma túy, cai nghiện bắt buộc tại cơ sở cai nghiện ma túy và cộng đồng, đang thuộc diện quản lý sau cai tại cộng đồng.

Mô hình cũng hướng tới yếu tố thân thiện. Lực lượng công an địa phương bên cạnh trách nhiệm quản lý, thực thi pháp luật nay đóng vai trò hỗ trợ NSDMT cai nghiện, làm tăng sự cởi mở và tin tưởng của NSDMT đối với lực lượng thi hành pháp luật nói chung. Điều này rất quan trọng trong việc khuyến khích NSDMT tiếp cận các dịch vụ tư vấn và điều trị phù hợp với mong muốn, nhu cầu của từng cá nhân. Từ đó, sẽ cùng lúc giúp thúc đẩy các dịch vụ điều trị tự nguyện tại cộng đồng phát triển và nhân rộng một cách chuyên nghiệp, bài bản, giúp NSDMT cũng như cộng đồng dân cư được tư vấn và tháo gỡ các vấn đề vướng mắc trong bối cảnh phức tạp như hiện nay.

Theo bác sĩ Khuất Thị Hải Oanh, Giám đốc Trung tâm Sáng kiến Phát triển Cộng đồng (SCDI): “Theo kinh nghiệm làm việc với các tổ chức quốc tế về tư vấn và điều trị nghiện ma túy, chúng tôi nhận thấy mô hình này có nhiều ưu điểm về tính hiệu quả và khả thi. Sự tham gia của lực lượng thực thi pháp luật đóng vai trò vô cùng ý nghĩa trong mô hình vì họ là bộ phận tiếp xúc với người sử dụng/nghiện ma túy tại địa bàn nhiều nhất (bên cạnh các nhóm cộng đồng của NSDMT) nên họ là “cánh cửa” đầu tiên để nhóm người này được tiếp xúc những thông tin về hỗ trợ, tư vấn, điều trị nghiện…, sau đó được chuyển gửi đến các dịch vụ phù hợp tình trạng và nhu cầu”.

Ông Nguyễn Xuân Lập, Cục Trưởng Phòng chống tệ nạn xã hội (Bộ LĐTB&XH) cho rằng mô hình cảnh sát chuyển gửi không chỉ giúp giải quyết duy nhất một vấn đề về sử dụng hay nghiện ma túy, mà còn có tác động đến những khía cạnh quan trọng khác đối với NSDMT, như giảm tỷ lệ vi phạm pháp luật gần 60% và tăng tỷ lệ có việc làm đến 30% trong cộng đồng NSDMT khi tham gia mô hình, cũng như tăng cường bình ổn tại địa bàn triển khai. “Nếu mô hình này được thực hiện đúng, bài bản, chuyên nghiệp sẽ đem đến một diện mạo mới và quan trọng là lòng tin của xã hội, tiếp đó là sự chung sức của cộng đồng thực hiện các chính sách đầy tính nhân văn đối với NSDMT, mang đến một cuộc sống ổn định, tốt đẹp hơn cho mọi người”, ông Lập nhấn mạnh.