Tạo môi trường bình đẳng trong kinh doanh vận tải hành khách

Thứ Sáu, 11/05/2018, 21:35:12
 Font Size:     |        Print
 

Ta-xi Grab hoạt động tại Hà Nội. Ảnh: ÐĂNG ANH

Bạn đọc phản ánh, hàng nghìn ô-tô hợp đồng chở khách dưới chín chỗ ngồi tham gia Ðề án Grab Car đang được triển khai thí điểm ở một số tỉnh, thành phố có liên quan đến tính mạng, tài sản của người dân, ảnh hưởng đến trật tự, an toàn giao thông. Song những hợp đồng điện tử của hoạt động nêu trên có những điểm vượt ra ngoài khuôn khổ pháp luật quy định về điều kiện kinh doanh vận tải bằng ô-tô, tạo nên nhiều băn khăn trong dư luận.

Đề án Grab Car ứng dụng công nghệ thông tin vào kết nối dịch vụ vận tải được triển khai thí điểm tại một số tỉnh, thành phố, theo Quyết định số 24/QÐ-BGTVT, ngày 7-1-2016 của Bộ Giao thông vận tải (GTVT), đã thu hút hàng nghìn ô-tô hợp đồng dưới chín chỗ ngồi tham gia hoạt động vận tải hành khách. Việc thí điểm này tuy có thuận lợi cho hành khách lựa chọn phương tiện, biết trước thông tin về giá cước, điện thoại của lái xe, biển số khi gọi ô-tô hợp đồng đi lại. Song với số lượng ô-tô làm dịch vụ theo Ðề án Grab Car và làm đối tác cho một số đơn vị cung cấp ứng dụng kết nối vận tải kiểu như Grab, Uber trước đây đã tăng đột biến, rất khó kiểm soát. Ðiều đó không chỉ gây thêm áp lực về giao thông, nhất là ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, mà còn làm cho nhiều người dân hình thành xu hướng xa rời các loại phương tiện vận tải công cộng như: xe buýt, xe buýt nhanh. Theo Hiệp hội ta-xi TP Hà Nội: Sự gia tăng xe hợp đồng nêu trên trong thời gian qua còn tạo ra nguy cơ phá vỡ quy hoạch phát triển ta-xi ở các thành phố lớn. Quy hoạch ta-xi của TP Hà Nội đến năm 2020 mới có 25 nghìn xe. Dự kiến năm 2030 là 30 nghìn ta-xi. Ðến tháng 4-2018, thì tổng số ta-xi và ô-tô hợp đồng đã tăng lên 49.000 xe, vượt rất xa với số lượng ta-xi được quy hoạch, làm cho giao thông của thành phố thêm quá tải. Báo cáo của Hiệp hội ta-xi TP Hồ Chí Minh cũng khẳng định: Tính đến tháng 4-2018, số lượng xe hợp đồng theo Ðề án Grab Car và một số đơn vị cung cấp ứng dụng kết nối dịch vụ vận tải và ta-xi đã tăng lên 44 nghìn xe, trong khi quy hoạch ta-xi của TP Hồ Chí Minh đến năm 2020 mới có 12.700 xe, cho nên tình trạng ùn tắc giao thông thường xuyên xảy ra là điều khó tránh khỏi.

Chủ tịch Hiệp hội ta-xi TP Hà Nội Nguyễn Công Hùng cho biết: Ðơn vị thực hiện Ðề án Grab Car và các đơn vị cung cấp ứng dụng công nghệ kiểu Grab, Uber trước đây không chỉ hoạt động đơn thuần là cung cấp công nghệ, mà họ còn trực tiếp quyết định giá cước và thu tiền của hành khách. Họ trực tiếp trả tiền công cho lái xe, trực tiếp xây dựng kế hoạch sản xuất, kinh doanh, các chương trình khuyến mãi. Mặt khác, hoạt động chở khách của ô-tô hợp đồng dưới chín chỗ ngồi theo Ðề án Grab Car, hoặc ô-tô làm đối tác cho các đơn vị cung cấp ứng dụng kết nối vận tải giống hệt như các đơn vị kinh doanh ta-xi là có liên quan tính mạng, tài sản của người dân, có ảnh hưởng đến trật tự, an toàn giao thông. Nhưng không hiểu vì sao hoạt động của họ lại không chịu sự ràng buộc bởi các quy định của pháp luật về ngành nghề kinh doanh có điều kiện như: Nghị định 86/2014/NÐ-CP, ngày 10-9-2014 của Chính phủ, quy định về kinh doanh và Ðiều kiện kinh doanh vận tải bằng ô-tô; Thông tư số 63/2014/TT-BGTVT, ngày 7-11-2014 của Bộ trưởng GTVT quy định về tổ chức, quản lý hoạt động kinh doanh vận tải bằng ô-tô và dịch vụ hỗ trợ vận tải đường bộ. Bức xúc hơn là các đơn vị kinh doanh ta-xi hiện nay đang phải đóng 30% số kê khai doanh thu (bao gồm thuế VAT, thuế tiêu thụ đặc biệt, đóng góp bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho cán bộ, nhân viên, chi phí đào tạo tập huấn, khám sức khỏe định kỳ cho lái xe...). Còn đơn vị cung cấp ứng dụng công nghệ thực hiện Ðề án Grab Car, hoặc liên kết với Grab, Uber trước đây chỉ phải đóng 20% thuế kê khai doanh thu, đã tạo ra sự cạnh tranh bất bình đẳng giữa ta-xi và ô-tô hợp đồng ứng dụng công nghệ, làm cho nhiều doanh nghiệp kinh doanh ta-xi trong nước lâm vào nguy cơ phá sản.

Vụ trưởng Vận tải (Bộ GTVT) Trần Bảo Ngọc cho biết: Mục tiêu của Ðề án Grab Car do ngành GTVT triển khai thí điểm là nhằm tạo tiền đề cho việc ứng dụng khoa học công nghệ trong ngành; cung cấp cho hành khách một phương thức giao kết hợp đồng vận tải điện tử thay thế hợp đồng bằng giấy, cho nên Ðề án Grab Car không phải là mô hình mới. Bộ GTVT đã phối hợp các bộ, ngành liên quan triển khai nghiêm túc việc thí điểm Ðề án Grab Car cho các HTX, doanh nghiệp kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng. Tuy nhiên, theo một số chuyên gia, một số luật sư cho rằng: Việc ứng dụng công nghệ vào kết nối dịch vụ vận tải khách nêu trên để tạo ra hợp đồng điện tử như ngành GTVT đề cập lại không được quy định cụ thể trong Luật Giao thông đường bộ vì bộ luật này mới quy định năm hình thức kinh doanh vận tải hành khách bằng ô-tô.

Ứng dụng công nghệ trong hoạt động giao thông vận tải mang lại nhiều lợi ích tích cực cho người dân là rất cần thiết. Song việc ứng dụng công nghệ thông tin đó lại có nhiều nội dung phức tạp liên quan đến nhiều cá nhân, tổ chức trong xã hội. Do vậy, cần phối hợp các bộ, ngành chức năng, các địa phương định danh rõ bản chất hoạt động của đề án Grab Car và dịch vụ cung cấp phần mềm kết nối vận tải kiểu như Grab, Uber trước đây. Từ đó làm rõ những hạn chế, khoảng trống của Luật Giao thông đường bộ và các văn bản hướng dẫn về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải bằng ô-tô, góp phần bảo đảm môi trường tương đồng trong kinh doanh vận tải khách bằng ta-xi và ô-tô hợp đồng ứng dụng công nghệ, tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh vận tải bằng ô-tô và công tác quản lý nhà nước đạt hiệu quả cao hơn.

“Bản chất vận tải hành khách bằng xe hợp đồng dưới chín chỗ ngồi, ứng dụng công nghệ kết nối dịch vụ vận tải gần giống với hoạt động ta-xi. Do vậy, việc quản lý các đơn vị liên kết với Grab, Uber, quản lý phương tiện vận tải và lái xe cần tuân thủ đúng Nghị định 86/2014/NÐ-CP, ngày 10-9-2014 của Chính phủ, quy định rõ về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải bằng ô-tô”.

NGUYỄN XUÂN TUẤN

Giám đốc HTX Vận tải Toàn Cầu

“Do không phải đăng ký chất lượng dịch vụ vận tải, cho nên tình trạng lái xe ô-tô hợp đồng dưới chín chỗ ngồi không đủ điều kiện, không được tập huấn, đào tạo vẫn tùy tiện, tham gia kinh doanh vận tải hành khách theo Ðề án Grab Car là tạo ra nguy cơ mất an toàn cho hành khách”.

(Trích báo cáo Hiệp hội ta-xi TP Hồ Chí Minh)

MINH PHÚC HIẾU

Chia sẻ